Bethan Gwanas: Taflenni Adnabod Awdur

Dwi’n meddwl bod un o’r rhain wedi ei wneud am bawb sy’n sgwennu llyfrau Cymraeg ar gyfer plant y dyddiau yma. Os oes gynnoch chi hoff awdur yr hoffech chi wybod mwy amdanyn nhw, cysylltwch efo Cyngor Llyfrau Cymru. Dyma un amdana i sydd braidd yn hen bellach – 2001. Yn y cwestiwn olaf – […] Parhau i ddarllen

Golwg360: Pump i wylio – pêl-droedwyr Cymru 2015

Aled Morgan Hughes sydd yn edrych ar y chwaraewyr addawol allai ddisgleirio eleni … Parhau i ddarllen

Golwg360: ‘Llafur = Tori’

Hefin Jones sy’n dadlau “mai’r un un parti yw Llafur a’r Ceidwadwyr bellach i bob pwrpas”… Parhau i ddarllen

Golwg360: ‘Rhaglen BBC yn niwieidio’r Fro Gymraeg’

Huw Prys Jones yn esbonio pam ei fod wedi anfon cŵyn swyddogol at y BBC ynglŷn â’r rhaglen Escape to the Country ddydd Sul diwethaf Parhau i ddarllen

Blog Theatr Genedlaethol Cymru: Ail Wythnos Ymarferion #Yfenyw

Gan Steffan Gwynn Mesul tudalen, ry’n ni wedi bod yn gweithio trwy’r act gyntaf a dechrau’r ail act yr wythnos hon. Mae’r gwaith wedi bod yn drylwyr ac yn bwyllog, ond yfory, wedi’r holl ddadansoddi a phennu amcanion i’r cymeriadau, byddwn yn gweld popeth yn dod ynghŷd gyda’n rhediad gyntaf o’r act gyntaf. Â ninnau’n […] Parhau i ddarllen

shitclic: Ysgafnhau’r baich

Adloniant pia hi’r wythnos hon. Dyn a ŵyr, rydyn ni gyd eisiau rhywbeth i godi gwên ddiwedd Ionawr anghynnes, gyda choch y Dolig yn ddyledus, gwasanaeth iechyd Cymru yn destun gêm wleidyddol barhaus a dienyddwyr IS (ISIS, ISAs? Sy’n f’atgoffa i drosglwyddo mwy i’r coffrau hwnnw cyn 1 Ebrill) yn brawychu’r byd. Croeso mawr felly i Caryl a’r Lleill, a hynny ar nos Sadwrn bach yn annisgwyl ddigon. Ydy, mae’r gyfres sgetshis smala yn ôl i dynnu blewyn o drwyn ni Gymry Cymraeg, ond mewn ffordd annwyl yn hytrach nag atgas Clarkson, Robinson, Gill a’u teips. Ac rydan ni’n nabod ein teips ein hunain, o’r seren rygbi a’i lond ceg o ystrydebau Wenglish sy’n hyrwyddo’i bersawr ei hun (“Obviously, pour homme”) i’r snoben mwng a thlysau Dynasty Cwm Tawe/Aman sy’n magu’i phlant yn Saesneg. Mae ffrind coleg o Rydaman yn mynnu bod Caryl a Siw Hughes wedi llwyddo i gyfleu ambell Pam a Veloria lleol i’r dim.  Mae’n siŵr bod sawl un o gyffiniau Langwm yn cochi at eu clustiau bod tro y daw Sioned Grug i’r fei, bellach yn doethinebu’r Pethe ar ddyddiadur fideo, gyda dwy ffrind hirddioddefus Esyllt Rhyd Rhychiog (Sue Roderick yn feistres gomedi wrth ystumio yn unig) a Gwenan Bonc (“tydi hi ddim wedi’i henwi ar ôl y ffarm”) o Landeilo. Mae Ffion “Gross” Carlton-Lewis a’i theulu o’r Fro wastad yn bleser, ond Oswyn ag Alwyn Dre yn fy ngadael i’n fud. Ychwanegwch ’rhen gwpwl egsentrig o’r Rhos ac adar brith sunny Rhyl (mwy ohonyn nhw plîs), ac mae Caryl megis fersiwn S4C o adran dafodieitheg Sain Ffagan. Mae’n gas gen i unrhyw fath o “miwsical nymbyrs” fel arfer, ond roedd sioe canu-a-dawnsio Only Menopause yn ddiweddglo gwych i’r rhifyn gyntaf. Sori, gwuuuuuuuuuch.

Nerfus braidd oedd yr ymateb i’r newydd fod S4C am gyflwyno cwis newydd i’r genedl. Pwy all anghofio ambell drychineb o’r gorffennol, fel Risg! (2004-2005) gyda Siân Lloyd Tywydd yn gaddo hyd at £20,000 o wobr yn y pot rhwng 50 o aelodau’r gynulleidfa. Y drwg oedd bod rhywun wastad yn gwneud smonach o’r gêm nes bod yr hanner cant yn mynd adref efo £1.53 y pen. O leiaf mae gan Nia Roberts fwy o bedigri cwisfeistres o’r Penwythnos Mawr (1993)i Gemau Heb Ffiniau (1991-1994) lle’r oedd cystadleuwyr lleol yn gwneud mabolgiamocs yn erbyn cyfoedion o Slofenia, bPrtiwgal, Gweriniaeth Tsiec, Hwngari, Gwlad Groeg a’r Eidal yng nghestyll Bodelwyddan a Chaerdydd. Ac fe’ch clywaf chi gyd yn hymian arwyddgan Jeux Sans Frontières rŵan hyn…
Yn gydweithrediad rhwng sianeli TV3 Iwerddon a STV yr Alban, mae Celwydd Noeth yn cynnig jacpot o £10,000 i bâr lwcus sy’n llwyddo i bigo celwydd o blith ffeithiau ar sgrin fawr. Iawn, mae’r gerddoriaeth yn atgoffa rhywun o’r gyfres Milionêr anenwog honno a’r cyfweliadau gefn llwyfan yn gopi o’r Weakest Link ond roedd y tensiwn bron yn annioddefol wrth i’r naill gystadleuydd amau’r llall a Nia yn gweiddi “cloi’r celwydd” a “hanner munud” i dic docian y cloc. Anwybyddwch y peiriant clapio, mi fydd ’na hen gyffro a gweiddi atebion ar aelwydydd Cymru dros y nosweithiau Iau nesaf. Neu”bwrlwm”, chwadal Sioned Gruuuuuuuuuug.

Parhau i ddarllen

Ar Asgwrn y Graig: Tywydd lobsgows

Ai lobsgows ydi fersiwn y gaeaf o’r barbaciw? Mae dynion yn aml iawn yn cael eu cyhuddo o beidio cyfrannu at ddyletswyddau coginio’r teulu, heblaw am gynnig byrgyrs a selsig amheus yn yr ardd ar ddyddiau poeth yn yr haf.

Yn y gaeaf, ydi lobsgows yn rhywbeth gweddol macho i’w goginio? Mae o’n rhywbeth hawdd i’w wneud tydi, a ddim yn ormod o dreth ar feddyliau syml dynion! Pario llysiau; eu torri Parhau i ddarllen

Eglwysi Bro Aled: Dydd Sul, 1 Chwefror 2015

Darlleniad y Dydd: Colosiaid 2:6-10 (BCND tud.221 / BCN: tud.202)

‘Gras a thangnefedd i chwi oddi wrth Dduw ein Tad a’r Arglwydd Iesu Grist.’ Dyna’r geiriau y mae’r Apostol Paul yn ei ddefnyddio i gyfarch cyd-Gristnogion wrth ddechrau llawer o’i lythyrau. Wrth i ninnau ddod at ein gilydd i foli Duw ar gychwyn y mis . . . → Read More: Dydd Sul, 1 Chwefror 2015

Parhau i ddarllen

fel y moroedd: paned

Prynodd fy merch fyg gwyn mawr, a “rŵan dw i’n medru yfed te,” meddai. Mi fyddwn i’n dweud mai angenrheidrwydd ydy myg neu baned yng Nghymru. Dw i’n cofio bod lle bynnag es i, y peth cyntaf clywais oedd, “ti isio panad?” Ac roedd y te’n hynod o flasus bob tro. Gwelais baned fawr wen syml a oedd yn costio ond pedair punt mewn marchnad agored yng Nghaernarfon. Phrynais mohono hi oherwydd nad oedd lle i fy nghês. Dw i’n difaru rŵan. Parhau i ddarllen

Blog Cronfa Cyfieithiadau'r Gymraeg: Pen-blwydd Emanuel Swedenborg

Mae hi’n benblwydd heddiw ar Emanuel Swedenborg, y gwyddonydd, yr athronydd a’r cyfrinydd o Sweden. Fe’i ganed yn 1688, a bu’n ddyfeisiwr ac yn wyddonydd tan gamp am flynyddoedd cyn iddo ddechrau profi breuddwydion a gweledigaethau cyfriniol yn ystod Wythnos y Pasg yn 1744. Arweiniodd y gweledigaethau hyn at ‘ddeffroad ysbrydol’ iddo, ac fe’i cymhellwyd […] Parhau i ddarllen

Blog Glyn Adda: Ble mae Leanne ?

Cefndir y gerdd. Mae’r hen G.A. wedi dweud yn ddigon plaen na phleidleisiodd yn ddi-ffael y blynyddoedd diweddar i’r blaid sy’n ei galw ei hun yn ‘Plaid’, ac yn sicr nid yw’n addo gwneud hynny yn y dyfodol.  Ond weithiau … Bore ddoe roeddwn yn digwydd cerdded drwy brif fynedfa Adeilad y Celfyddydau ym Mhrifysgol […] Parhau i ddarllen

Tegid Jones: Gwallgofrwydd Trident

Pan mae cwestiynau yn codi ynghylch diwydiant “amddiffyn” Prydain, mae rhaid iddynt gyfiawnhau’r holl wario a’r polisïau ar gyfer ein “diogelwch”. Yn rhy aml mae “amddiffyn” yn golygu ymosod, a “diogelwch” yn golygu peryglu drwy amddiffyn diddordebau sydd ddim ond yn ffafriol ar gyfer y lleiafrif pwerus.  Ac mae nhw’n portreadu eu hunain fel rhai […] Parhau i ddarllen

Celfyddydau Sir Ddinbych: Prosiect Arteffact

Mae’r Prosiect Arteffact yn chwilio am reolwr llawrydd.   Arteffact yw enw prosiect ar gyfer partneriaeth o wasanaethau archifau ac amgueddfeydd ar draws Gogledd Cymru sy’n cydweithio i ddefnyddio casgliadau ac arddangosfeydd hanesyddol i ysbrydoli creadigrwydd a hunanfynegiant er mwyn hyrwyddo gwell iechyd meddwl. … Parhau i ddarllen Parhau i ddarllen

Bethan Gwanas: Syniadau sut i ddod a llyfrau’n fyw

Athrawon cynradd! Angen syniadau sut i ddod a llyfrau’n fyw? Dyma wefan allai fod o gymorth mawr i chi. Wel, dwi wedi gwirioni beth bynnag! http://www.picturebookplays.co.uk/home/ Julia Donaldson, awdures bron i 200 o lyfrau, yn cynnwys The Gruffalo, sydd wedi ei baratoi o, felly mae hi’n gwybod ei stwff! A dwi’n hoffi’r gerdd yma sgwennodd […] Parhau i ddarllen

Asturias yn Gymraeg: Storm ar Gyrraedd

Paratoi oedd hi heddiw. Mae pobl y tywydd yn darogan glaw mawr (eira yn y mynyddoedd) a gwyntoedd cryfion iawn dros y tridiau nesaf. Torri coed tân felly, a chlirio popeth o’r teras a’r ardd fyddai’n debyg o gael eu chwythu bant. A gweithio digon o fwyd i gadw ni i fynd os bydd y […] Parhau i ddarllen

Cael y System Allan o'm System: Ffair Lyfrau Anarchaidd Caerdydd

Bydd Ffair Lyfrau Anarchaidd Caerdydd ar y 21fed o Chwefror, 2015 yn Nghanolfan Gymunedol Cathays. Croeso i bawb. Ffeiriau llyfrau yw arddangosfa y mudiad anarchaidd a’r prif gofod i gyfarfod ar ol protestiadau. Mae wedi bod yn bum mlynedd ers cynnal y ffair lyfrau anarchaidd diwetthaf yng Nghaerdydd. Fel y tro diwethaf, bydd dau ofod cynnal […] Parhau i ddarllen

Blog yr Hogyn o Rachub: Pwt ar y Blaid a’r Gwyrddion

Ro’n i wedi bwriadu blogio ar y gynghrair wirioneddol od y mae Plaid Cymru wedi penderfynu ei ffurfio â’r blaid Werdd ers cryn tro. Y broblem ydi, ddoe cefais fy nghuro i hynny nid unwaith, eithr dwywaith.

Postiodd Ifan Morgan Jones erthyglar Golwg360, a gwnaeth Syniadau flogiadro’n i’n ei feddwl oedd yn hynod, hynod o ddiddorol. Ac allwch chi ddim trafod y Gwyrddion yng nghyd-destun Cymru heb gyfeirio at flogiadau arbennig Jac o’ the North amdanynt (Plaid Cymru and the Green Party of Englandandwales / More on the Green Party of Englandandwales). Dydw i heb gyfeirio at flog Jac o’ the North o’r blaen yma, sy’n biti achos er ei fod o’n flog diawledig o bigog ma’n adrodd gwirioneddau di-ri am wleidyddiaeth yng Nghymru, ac am y mudiad cenedlaethol gystal â neb arall.

Un peth sydd wedi dod i’r amlwg – o leiaf ar y we, sydd ddim o reidrwydd yn ffynhonnell gwbl ddibynadwy wrth gwrs – ydi fod yna feirniadaeth gynyddol o dacteg Plaid Cymru yn hyn o beth. Y peth sydd wedi cael ei amlygu fwyaf ydi nad oes neb i’w weld yn gwybod pa fudd yn union a gaiff Plaid Cymru o’r fath gytundeb.

Does gen i fawr o amheuaeth nad ydi Plaid Cymru yn gwybod beth mae hi’n ei wneud chwaith. Mae hi fel petai’n ffwndro.

Does neb yn amau y gallai Plaid Cymru wneud rhyw fath o ddêl gyffredinol â’r Gwyrddion ar ôl yr etholiad, ond mae galwadau’r Blaid, a wnaed yr wythnos hon gan Dafydd Wigley, i Gymry yn Lloegr bleidleisio dros y Gwyrddion yn dangos pa mor unochrog ydi’r berthynas ‘ma. Roedd Ifan Morgan Jones yn hollol iawn i ddweud yn ei erthygl Golwg360 does neb yn y blaid Werdd yn dangos mymryn o gefnogaeth i Blaid Cymru.

‘Rhy neis’ ydi Plaid Cymru yn ei ôl o. Gen i ddamcaniaeth wahanol; os ydach chi’n gallu cael eich chwarae gan y Gwyrddion mewn ffordd mor uffernol o amlwg heb sylweddoli ar y peth, mi ydach chi’n hollol ffycin dwp. Dwi wedi dweud ambell waith y blog hwn pa mor wirioneddol dwp dwi’n meddwl ydi arweinyddiaeth bresennol Plaid Cymru – alla i ond ag ailadrodd hynny. Er gwaetha’i gamgymeriad ddoe wrth grybwyll Auschwitz (er iddo wneud sylwadau teg sy ddim yn haeddu unrhyw feirniadaeth o gwbl) dydi Dafydd Wigley ddim yn dwp, a synnwn i pe na bai dan ryw fath o gyfarwyddyd gan uwch ynfytod y Blaid i roi sylw i’r Gwyrddion.

Gan fod eraill wedi mynd i fanylder, (byddwn i wir yn awgrymu i chi gael cip ar y dolenni uchod os oes gennych amser) gadewch i mi jyst gwneud ambell bwynt:

 


1)     Y rheswm nad ydi’r Gwyrddion yn rhoi sylw o’r fath i Blaid Cymru achos nad oes ganddynt reswm i wneud hynny. Tasa ganddyn nhw obaith o ennill sedd yng Nghymru fysa nhw’m yn mynd yn agos at Blaid Cymru.

2)     Bydd y Gwyrddion yn sefyll yng Nghymru. Mae dweud wrth bobl bleidleisio dros y Gwyrddion yn Lloegr ond nid yng Nghymru felly’n dwp. Os wyt ti isio bwrw pleidlais dros y Gwyrddion, ac yn byw yng Nghymru, gwna hynny – ‘sdim angen i chdi rhoi fôt i’r Blaid o gwbl. Fel y noda Syniadau yn y blogiad y cyfeiriais ato uchod, mewn llawer o lefydd yng Nghymru fysa ti’n well yn rhoi dy bleidlais i’r Gwyrddion na’r Blaid (os wyt mewn dau feddwl). Drwy annog pleidlais dros y Gwyrddion yn Lloegr, mae’r Blaid yn llwyddo tanseilio, er efallai’n anuniongyrchol, ei chefnogaeth yng Nghymru. Twp.

3)     Dydi pleidleiswyr Plaid Cymru ddim o reidrwydd yn mynd i feddwl bod unrhyw gytundeb efo’r Gwyrddion yn grêt eniwe; dydi bod yn genedlaetholwr, neu hyd yn oed yn rhywun sy’n digwydd pleidleisio dros Blaid Cymru am ba reswm bynnag, ddim yn dy wneud sy’n rhywun sy’n frwd dros amgylcheddiaeth. Cawsom awgrym o hyn ym mholau Ashcroft – byddai’n well gan ganran nid ansylweddol o Bleidwyr lywodraeth Geidwadol i un Llafur. Efallai bod arweinwyr y Blaid yn gweld cynghrair syniadaethol rhyngddyn nhw a’r Blaid Werdd. Dydi hynny ddim o reidrwydd yn treiddio i’w chefnogwyr.

4)     Dydi Plaid Cymru ddim angen y Gwyrddion – mae Ceredigion, rhywle sy’n cael ei grybwyll yn aml wrth drafod hyn, yn enghraifft dda o hyn. Do, enillwyd y sedd ym 1992 ar ‘docyn’ Plaid-Gwyrdd. Chwalodd y gynghrair honno cyn yr etholiad nesaf ac aeth Cynog Dafis ymlaen i ennill mwyafrif mawr ym 1997. Dydi hynny heb sôn am smonach isetholiad 1991 ym Mynwy, pan enillodd y ‘tocyn’ 0.6% o’r bleidlais, sy’n waeth nag y gallai hyd yn oed Plaid Cymru fod wedi disgwyl ei wneud hyd yn oed ym Mynwy mewn isetholiad. Y gwir ydi, mae cydweithio rhwng y ddwy blaid yn y gorffennol wedi bod yn bur aflwyddiannus.

5)     Mae gan y blaid Werdd yng Nghymru hen hanes o gynnwys aelodau gwrth-Gymraeg, sydd ar adegau yn gwneud i’r ffieiddiaf Lafurwyr edrych o blaid yr iaith; maen nhw’n gwneud i UKIP edrych yn Gymreigaidd (byddwn i’n fodlon gwneud bet hegar fod canran yr aelodau sy’n Gymry yng nghangen UKIP Cymru yn uwch o lawer nag ym mhlaid Werdd ‘Cymru’) ac, os ydi eu harweinyddes ryfedd i’w choelio, maen nhw’n llai brwd dros ddatganoli na’r Torïaid. Plaid o Saeson ffroenuchel ydi’r Gwyrddion yng Nghymru ac mae’n warth gwirioneddol fod y Blaid yn eu gweld fel eu ffrindiau. Gwarth.

Ta waeth, rhag i hyn fynd yn rant go iawn y mae yma un gwirionedd sy’n sefyll allan: does gan Blaid Cymru ddim i’w ennill o’r gynghrair/cytundeb/lyf bomio hyn. Wir-yr ddim byd yn y byd. Hyd yn oed ar ôl yr etholiad mae’n bur debyg fydd gan y Blaid o hyd fwy o aelodau na nhw, sy’n gwneud yr holl beth hyd yn oed yn fwy od.


I rywun sydd isio pleidleisio dros y Blaid – yn bennaf i atal Llafur – maen nhw’n ei gwneud yn blydi anodd drwy fod mor blydi stiwpid mor blydi gyson.  Parhau i ddarllen

BlogMenai.com: Ymhellach i’r Dde na’r Toriaid

Mae’n ddiddorol bod rhai o aelodau’r Blaid Lafur yn Arfon yn ystyried bod cynnwys amod Cymraeg mewn hysbysebion am swyddi cyhoeddus yn y Gymru Gymraeg yn ymylu ar fod yn hiliol tra bod y Blaid Lafur yn ‘genedlaethol’ yn gosod eu hunain i’r Dde o’r Tori… Parhau i ddarllen

Golwg360: Pam bod Plaid Cymru yn hybu plaid arall?

Ifan Morgan Jones sy’n holi pam bod Plaid Cymru yn hybu’r Gwyrddion Parhau i ddarllen

BlogMenai.com: Hysbysebion etholiad idiotaidd rhan 1

Gallwn ddisgwyl gwledd o hysbysebion etholiadol idiotaidd tros yr wythnosau nesaf – felly waeth i ni ddechrau casglu ‘r rhai gwirinonaf un.  Mi wnawn ni gychwyn efo’r clasur bach yma o @Conservatives.Mae’n perthyn i hen draddodiad o gymryd bod yr … Parhau i ddarllen

fel y moroedd: newyddion o abertawe 2

Mae fy merch yn Abertawe newydd symud i fflat newydd i ferched yr unig. Dwedodd fod y pedair eraill yn glên iawn; dod o Gaerfaddon mae un ohonyn nhw, ac roedd hi’n arfer mynd i siopa yno yn union fel dan ni’n mynd i Tulsa! Cymro Cymraeg clên ydy ei chariad hi. Daeth fy merch o hyd i Undeb Gristnogol yn y brifysgol yn annisgwyl sydd yn weithgar iawn hyd yn oed. Cafodd wybodaeth am Ysgol Gymraeg gan un o’r aelodau sydd yn dysgu Cymraeg, Ffrangeg ac Almaeneg. Mae popeth yn swnio’n hynod o ddiddorol. Parhau i ddarllen

Bethan Gwanas: Zonia Bowen a Rhaglen Tudur Owen

Dim sylw i lyfrau plant ers sbel, dwi’n gwybod – ond dwi’n aros i glywed pa lyfrau sydd wedi eich plesio chi, tydw! Cofiwch ddeud. Mae’n bwysig gadael i bobl eraill wybod am lyfrau da, difyr, dach chi methu eu rhoi i lawr. Felly llyfrau oedolion sy’n cael sylw gen i y tro yma. Os […] Parhau i ddarllen

Hacio'r Iaith: Diwrnod Preifatrwydd Data

Wel, mae heddiw’n ddiwrnod preifatrwydd data ac mae Mozilla wedi darparu rhywfaint o her ar ein cyfer i amlygu faint o breifatrwydd sydd gennym ar y we. Mae’r ddolen gyntaf yn Saesneg a’r ail yn Gymraeg. Private Eye –  mae hwn yn arbennig o ddifyr gyda gwefannau fel y Guardian, Telegraph, ac ati. Deall Preifatrwydd […] Parhau i ddarllen

Cerddoriaeth Gymraeg ● Welsh Music: Camau Pellach

Camau Pellach: Electronic. Punk. Llafar. Weird. Spoken Word. Hwyl.
Parhau i ddarllen

Plaid Slate Blog Feed: Deiseb: Na i symud Trident i Gymru

Mae adroddiadau yn y wasg bod yr Weinyddiaeth Amddiffyn yn ystyried symud arfau niwclear Prydeinig i Gymru. Arwyddwch ein deiseb er mwyn datgan nad ydych chi yn fodlon gweld hyn yn digwydd. Parhau i ddarllen

Anffyddiaeth: Fflwff diwinyddol ffug-ddwys

Rwyf wedi dweud droeon bod yr hyn a ddywed rhai diwinyddwyr ‘soffistigedig’ yn gallu fy syrffedu lawn cymaint, os nad mwy, na dadleuon ffwndamentaliaid. Dyma enghraifft, a gyflwynwyd fel ‘dyfyniad y dydd’ (!) gan y sylwebydd pabyddol Andrew Sullivan:

Faith is sensitiveness to what transcends nature, knowledge and will, awareness of the ultimate, alertness to the holy dimension of all reality. Faith is a force in man, lying deeper than the stratum of reason and its nature cannot be defined in abstract, static terms. To have faith is not to infer the beyond from the wretched here, but to perceive the wonder that is here and to be stirred by the desire to integrate the self into the holy order of living. It is not a deduction but an intuition, not a form of knowledge, of being convinced without proof, but the attitude of mind toward ideas whose scope is wider than its own capacity to grasp.

Such alertness grows from the sense for the meaningful, for the marvel of matter, for the core of thoughts. It is begotten in passionate love for the significance of all reality, in devotion to the ultimate meaning which is only God. By our very existence we are in dire need of meaning, and anything that calls for meaning is always an allusion to Him. We live by the certainty that we are not dust in the wind, that our life is related to the ultimate, the meaning of all meanings. And the system of meanings that permeates the universe is like an endless flight of stairs. Even when the upper stairs are beyond our sight, we constantly rise toward the distant goal – Abraham Joshua Heschel, “The Holy Dimension,” in Moral Grandeur and Spiritual Audacity: Essays

Crynodeb: ‘rydym i gyd yn chwilio am ystyr, a phan nad ydym yn gallu ei ganfod, rydym yn ei ddyfeisio allan o ddim’. Sy’n safbwynt gwirion mewn sawl ffordd. Dyna’n union pam, am wn i, mae’r awdur mor gyndyn i fynegi’r peth yn glir.

Salad geiriau gwag yw’r gweddill. Siarad a siarad heb ddweud unrhyw beth o sylwedd. Dyna sy’n nodweddu llawer iawn o ddiwinyddiaeth, o’m profiad i: rwdlan blodeuol ffug-goeth i guddio’r ymerawdr noeth. Parhau i ddarllen

fel y moroedd: cael torri fy ngwallt

Ers i fy hoff ferch drin gwallt stopiodd ei busnes (ddim fy ail ferch) ddeg mis yn ôl, ces i dorri fy ngwallt am y tro cyntaf heddiw. Yn y cyfamser, torrais y gwallt fy hun yn meddwl fy mod i’n gwneud jobyn braidd yn dda. Dechreuodd fy ngwallt edrych yn ofnadwy’n ddiweddar fodd bynnag, a dyma fynd i Smart Styles lle roedd fy merch yn arfer gweithio ynddo. Mae yna giw hir bob amser ond y bore ‘ma roedd ddau steilydd yn rhydd gan gynnwys Justin a awgrymwyd gan fy merch. Gweithiodd yn ofalus a chreodd fy hoff steil, sef Stacked bob yn llwyddiannus. Hwrê!  Parhau i ddarllen

Stopiwch Wylfa: Cofio Fukushima – Bore Mercher 11 Mawrth, Pont Borth

Cynhelir protest heddychlon yn ystod yr adeg prysuraf draffig Bore Mercher 11.3.15 ar Bont Borth i gofio pedair blynedd ers y ffrwydrid yn Atomfa Fukushima yn Japan. Dywedodd lefarydd PAWB Robert Idris bod “mae’n bwysig i gofio’r miloedd o bobl a gafodd eu gorfodi i adael eu cartrefi yn ardal Fukushima yn 2011 a’r cannoedd […] Parhau i ddarllen

Cerddoriaeth Gymraeg ● Welsh Music: Gwrth Gymdeithasol – Wyrligigs

Gwrth Gymdeithasol – Wyrligigs Parhau i ddarllen

: Bellerophon

  Cynhaliodd y cwmni datblygu Bellerophon a’r Landlordiaid Cymdeithasol Cofrestredig Cartrefi RCT ddigwyddiad i nodi dechrau’r gwaith o godi 152 o gartrefi fforddiadwy newydd ar dir llwyd ym Mhentref Chwaraeon Rhyngwladol Bae Caerdydd. Disgwylir i Gaerdydd fod y ddinas graidd … Continue reading Parhau i ddarllen

Golwg360: Etholiad 2015 – y gefnogaeth ar y cyfryngau cymdeithasol

Y cyntaf mewn cyfres o flogiau gan Llywelyn Williams Parhau i ddarllen

agssc: Teenagers: Would You Use A Marriage Bureau? 1962

Teenagers in 1962 give their honest opinion on using a Marriage Bureau to find a future husband or wife – with not too positive results! Views have certainly changed since the 1960s; the taboo of finding a partner through an ‘agency’ has virtually diminished with the introduction of internet dating. http://bit.ly/1yq5DFa Parhau i ddarllen

Blog yr Hogyn o Rachub: Proffwydo 2015: Llafur

O holl bleidiau Cymru, yr hawsaf a’r diflasaf i ddarogan ei chyfleoedd yn llwyddiannus ydi Llafur. Dwi am ddangos i chi fap yn syth o sut dwi’n gweld gobeithion Llafur yn 2015.

Fel y gwelwch, yn fy marn i, mae Llafur yn gwbl sicr o ennill 26 (65%) o seddi Cymru. O’r rhai dwi wedi eu nodi fel seddi ‘posibl’ i Lafur, dwi’n meddwl ei bod yn deg dweud bod Llanelli bron yn sicr o aros yn goch, ac mai Llafur sydd yn ffefrynnau ym Môn, a dybiwn i fod pethau’n rhy agos i’w galw ym Mro Morgannwg ac Aberconwy. Fel y dywedais wrth ddarogan gobeithion Plaid Cymru, dwi ddim yn meddwl bod Arfon yn ddiogel.

Dyma olwg sydyn ar berfformiad Llafur mewn etholiadau cyffredinol yng Nghymru ers 1997.

 

Etholiad

Pleidleisiau

Canran

Seddi Cymreig

1997

886 935

54.7

34

2001

666 956

48.6

34

2005

594 821

42.7

30

2010

531 601

36.2

26

 

Does dwywaith am y ffaith fod cefnogaeth y blaid Lafur yng Nghymru wedi chwalu ar y lefel hon dros y blynyddoedd. Collodd Llafur dros 350,000 o bleidleisiau rhwng 1997 a 2010, gyda’i chanran o’r bleidlais yn gostwng 18.5%. Er cymhariaeth, mae’r dirywiad hwnnw bedair gwaith yn waeth na Llafur yn yr Alban dros yr un cyfnod (46% ym 1997; 42% yn 2010).


Wrth gwrs, bydd pethau’n wahanol yn yr Alban eleni, ond mae un rheswm mawr am hynny. Cryfder anferthol Llafur yng Nghymru ydi bod ei gwrthwynebwyr yn gwbl ranedig, i’r fath raddau byddai’n rhaid i Lafur ddisgyn i tua 30-31% o’r bleidlais yng Nghymru cyn iddi wirioneddol ddechrau colli seddi … ac a dweud y gwir, gallai fod angen iddi wneud yn waeth na hynny. Yn yr Alban, yr SNP ydi’r unig wrthwynebiad clir i Lafur. Mae’r sefyllfa yng Nghymru’n gwbl wahanol. Ers 1997, ni fu ond pedwar achlysur pan gafodd plaid ond am Lafur dros chwarter y bleidlais yng Nghymru – Plaid Cymru ddwywaith ym 1999, y Ceidwadwyr yn 2010, ac UKIP yn 2014.



Yn syml, mae Llafur yn teyrnasu yng Nghymru nid am ei bod yn sylfaenol gryf na gwydn, ond am fod ei gwrthwynebwyr yn bur lipa. Fesul plaid, dyma mewn difri yw pa mor hawdd yw’r her sy’n wynebu Llafur eleni o’u tu:

 

1)     Y Democratiaid Rhyddfrydol: petaen nhw heb glymbleidio bum mlynedd yn ôl debyg y byddai’r Dems Rhydd yn herio Llafur mewn ambell sedd eleni. Ond nid felly a fu. Bydd Llafur yn cipio Canol Caerdydd ganddyn nhw’n ddidrafferth ac yn ennill miloedd o bleidleiswyr a fenthyciodd bleidlais i’r Dems Rhydd nid yn unig yn 2010 ond dros y degawd diwethaf. Mae’r bygythiad byrhoedlog wedi diflannu’n llwyr.

2)     Ceidwadwyr: gallai Llafur gipio hyd at bedair sedd gan y Ceidwadwyr yn fy marn i, a dydyn nhw ddim yn bygwth Llafur yn unman. Y gwaethaf all ddigwydd i Lafur o ran her y Ceidwadwyr yw y bydd yn colli digon o bleidleisiau i UKIP i beidio ag ennill rhai seddi gan y Ceidwadwyr.

3)     Plaid Cymru: cipio Afon yn bosib, colli Môn yn bosib. Tu allan i’r ddwy sedd hynny ni fydd unrhyw fath o fygythiad o du’r Blaid i Lafur – ar ôl meddwl yn ddwfn am y peth, dwi’m yn meddwl y bydd cynnwys Leanne Wood yn y dadleuon teledu o reidrwydd yn newid hynny.

4)     UKIP: ennill pleidleisiau gan Lafur yn eu degau o filoedd ond ddim digon i ennill seddi. Y cyfan wnaiff UKIP ydi amharu ar Lafur, wnaiff hi mo’i bygwth. Ac mi fydd hi’n destun cysur i Lafur y bydd UKIP hefyd yn effeithio ar y Ceidwadwyr ac, i raddau llai, Plaid Cymru. Y cyfan mae UKIP yn ei wneud ydi gwneud y gwrthwynebiad i Lafur yn fwy rhanedig.

 

Petasai un gwrthwynebydd cryf i Lafur yng Nghymru, dybiwn i y cilia’r blaid hyd yn oed yn fwy dramatig na Llafur yr Alban. O ystyried y blaid ar ei phen ei hun, dydi Llafur yng Nghymru ddim mewn lle da; nid o ran aelodau, gwirfoddolwyr, trefniadaeth. Ac eto, yn bersonol, alla i ddim gweld o ba gyfeiriad y deuai’r fath her iddi mewn gwirionedd – yr unig blaid allai o bosib gynnal her ydi Plaid Cymru ac mae hi wedi ei phrofi’i hun yn gwbl analluog o wneud hynny dro ar ôl tro. Y gwir plaen ydi, mae lle o hyd i Lafur barhau i ddirywio a pharhau i dra-arglwyddiaethu yng ngwleidyddiaeth Cymru ar yr un pryd.

 
Daw hynny â ni at y polau. Dair blynedd yn ôl, ym mholau Cymreig 2012, ni chynhaliwyd ond 5 arolwg barn ond cafodd Llafur dros hanner y bleidlais ym mhedwar o’r rheiny. Ar gyfartaledd cafodd 50.4% o’r bleidlais – ni fu ond tair arolwg barn yn 2013 ond dangosai’r rheiny cgfnogaeth o 48% iddi ar gyfartaledd. Felly llai na dwy flynedd yn ôl, ymddengys nad oedd y gefnogaeth i Lafur yng Nghymru fawr lai nag ym 1997. Wedi hynny mae’r gefnogaeth iddi wedi bod yn gyson ac yn gyffyrddus dan 40%.
 
Hynny ydi, ymddengys fod Llafur ar drai yng Nghymru, ond dwi’n ailadrodd, does neb i fanteisio ar hynny. Hyd yn oed ar y raddfa hon, bydd hi’n rhai blynyddoedd nes i ddirywiad Llafur yng Nghymru arwain at newid y tirlun gwleidyddol.
 
Serch hynny, dybiwn i y gwelwn ni ailadrodd, i raddau o leiaf, yr hyn a ddigwyddodd yn 2010, pan adfywiodd cefnogaeth Llafur ar ddiwrnod yr etholiad ei hun. Hyd yn oed yn 2015, mae’r bwgi bo Ceidwadol yn ddigon i ddenu’r hen gefnogwyr allan i fwrw pleidlais eto fyth dros Lafur. Efallai’n llai nag o’r blaen, ond mae’n hen dacteg lwyddiannus sydd heb â methu byth.
 
Mae’n rhy fuan i feddwl pa effaith a gaiff y dadleuon teledu ar obeithion Llafur na’r un blaid arall. Ond mae un peth yn sicr – mi fydd Llafur eto’n ennill mwyafrif helaeth seddi Cymru. A thra bod ei gwrthwynebwyr yn parhau i fod mor boenus ddi-glem ynghyd â sut i’w disodli, parhau fydd y sefyllfa honno heb i Lafur orfod poeni dim. 

Parhau i ddarllen

Cerddoriaeth Gymraeg ● Welsh Music: Casserloe Efeilliaid – Datblygu

Casserloe Efeilliaid – Datblygu Parhau i ddarllen

Golwg360: Deg sedd i’w gwylio yn Etholiad 2015

Iolo Cheung sydd yn edrych ar ba etholaethau yng Nghymru allai newid dwylo ar 7 Mai Parhau i ddarllen

agssc: Sunday Opening, 1961

In 1961 each county of Wales was allowed to hold a vote on the Sunday opening of public houses. In some parts of Wales, on religious and cultural reasons, voted to stay ‘dry’ whilst other parts of Wales voted to go ‘wet’. In this clip the men of ‘dry’ Hendy, Carmarthenshire cross the bridge into […] Parhau i ddarllen

Good Practice Exchange at The Wales Audit Office » Cymraeg: Gwella Profiad Cwsmeriaid: Gwasanaethau Galluogi’r We Cyngor Castell Nedd Port Talbot

Cafodd Cyngor Bwrdeistref Sirol Castell-nedd Port Talbot ei enwebu ar gyfer gwobr Cymuned Gwelliant Parhaus Cymru Gyfan ar ‘Arloesedd – Gwneud Pethau’n Wahanol’. Edrychodd y cyngor i wella profiad eu cwsmeriaid trwy weithio ar ei gwasanaethau ar y we. Mae Patrick Anderson yn blogio am y gwaith mae’r cyngor wedi gwneud isod. Mae’r rhaglen Gwella […] Parhau i ddarllen

BlogMenai.com: Polau heno

Mae pethau’n dyn iawn o hyd – ond mae’n ymddangos bod pethau yn symud i gyfeiriad y Toriaid – er bod y naill brif blaid fawr unoliaethol a’r llall ymhell, bell oddi wrth fod a’r ffigyrau i gael mwyafrif llwyr.  Mi fydd Llafur yn gwneud mor a mynyd… Parhau i ddarllen

Dyma dwi'n feddwl am hyn...: Tuedd Twitter

Tuedd Twitter – Ap Cymraeg Yn ddiweddar, dwi wedi bod yn arbrofi gyda API’s twitter i greu aps a dehongli data. Yr un cyntaf yw hwn – “Tuedd Twitter”. Yn syml, mae’r ap yn dychwelyd data hyd at y 200 twît olaf, ai dehongli i weld patrymau twîtio’r defnyddiwr. Dyma’r linc – CLIC   Dwi wedi trio dilyn canllawiau “material design” yr Android newydd wrth greu’r ap. (Manylion yma) Mae ‘na dal ychydig o waith ar ôl i wneud – yn bennaf ar yr ochr mobile responsiveness – ond mae’r system graidd yn gweithio yn iawn. Trïwch o allan a…

Cafodd y post yma Tuedd Twitter ei weld yn gyntaf ar Dyma dwi’n feddwl am hyn….

Parhau i ddarllen

Paned a Chacen: Dathlu diwrnod Awstralia gyda Lamingtons

Dwn i ddim os oeddech chi’n gwybod neu hyd yn oed yn poeni, ond mae hi’n ddiwrnod Awstralia heddiw. Wrth gwrs does dim rheswm i ni ddathlu ond mae’n esgus i wneud rhai o fy hoff gacennau o Awstralia; Lamingtons. Dyma’r peth agosaf sydd ganddyn nhw i gacen genedlaethol. Sgwariau bach o sbwnj plaen ydyn […] Parhau i ddarllen

fel y moroedd: iphone apps

Dw i’n cael hwyl defnyddio fy iPhone. Doeddwn i ddim yn sylweddoli pa mor hawdd a defnyddiol ydy o. (Ofnadwy o anodd defnyddio fy ffôn an-smart oedd.) Mae Apps yn swnio’n ddefnyddiol i ddysgu ieithoedd, a dyma brofi un neu ddau ar gyfer Ffrangeg. Does dim byd da ymysg rhai rhad ac am ddim. Bydda i’n fodlon talu ond y broblem ydy bod yna gannoedd ohonyn nhw, a dw i ddim eisiau prynu rhai na fydda i’n eu hoffi. Ac felly rhaid bodloni efo Extra French ar You Tube a’r tapiau a brynais, sef Accelerated French ar hyn o bryd. Parhau i ddarllen

Golwg Trwy'r Lens: Naomi & Tom

Llongyfarchiadau mawr i Naomi a Tom a briododd ‘chydig ddyddiau cyn y Nadolig in eglwys Llangefni, gan ddilyn ymlaen yng Ngwesty Treysgawen.  Ar ddydd byrraf y flwyddyn roedd digon yn digwydd i lenwi’r diwrnod yma i bawb – a digonnedd o hwyl.

Joiwch y casgliad bach yma o luniau – bydd y set gyflawn yn barod toc.

© Geraint Thomas 2015 – Cedwir Pob Hawl – All Rights Reserved

Mae’r Holl luniau a’r deunydd ar y blog hwn yn berchen i Geraint Thomas, cedwir pob hawl.
All images and material is property of Geraint Thomas All Rights Reserved

Parhau i ddarllen

Cerddoriaeth Gymraeg ● Welsh Music: Yr Anhaeddiannol – Dan AmorOddi ar yr albym…

Yr Anhaeddiannol – Dan Amor

Oddi ar yr albym ‘Neigwl’, allan rwan ar Recordiau Cae Gwyn
From the new album ‘Neigwl’, out now on Cae Gwyn Records

A few people have asked as to the meaning of the lyrics, here’s a translation:

The Undeserving

Hold your to ear to the ground friend
There’s an orange shadow in the empty station
Your finger draws a picture of the houses
In the warm white sand beneath your feet
The blue gold island remote
The tide coming in too far
The circle I walk everyday
Old bridge, church, square and street

You deserve these things my friend
Heath of green hiding the hill
Month of March gives its song to May
Stones in a circle in the empty orsedd*
Skin of spring, voice of summer
Bite of winter in your words, poet
The circle I walk everyday
Old bridge, church, square and street

*orsedd: (mutated from Gorsedd): Gorsedd Stones are groups of standing stones constructed for the National Eisteddfod of Wales. They form an integral part of the druidic Gorsedd ceremonies of the Eisteddfod. The stones can be found as commemorative structures throughout Wales and are the hallmark of the National Eisteddfod having visited a community. Not to be confused with ‘orsaf’ (mutated from gorsaf) in the songs first verse, meaning station

Parhau i ddarllen

S4C Caban: Cyhoeddi Caneuon Cân i Gymru 2015

Mae’r rhestr o ganeuon cystadleuaeth Cân i Gymru 2015 wedi ei chyhoeddi heddiw. Bydd fformat newydd i’r rhaglen eleni gyda 4 ffigwr adnabyddus o fyd y gân yn mentora’r cystadleuwyr wrth iddyn nhw recordio eu caneuon yn y stiwdio. Bydd …Darllen mwy Parhau i ddarllen

bwytagwyllt: Corn Carw’r Môr

Does dim byd gwell ar ddiwrnod calan na mynd mas am dro i drafod a hel atgofion am y flwyddyn a fu ac i edrych ymlaen at yr heriau a’r cyffro fydd yn dod yn ystod y flwyddyn newydd. Pan fydd hynny’n dod a bwyd am ddim i’r hafaliad gwell fyth! Er bod corn carw’r … Continue reading Corn Carw’r Môr Parhau i ddarllen

shitclic: Haf ganol gaeaf

Mae trefnwyr amserlenni teledu wedi deall hi i’r dim. Gyda’r Bod Mawr yn pledu trowyntoedd, cesair peli golff ac eira taranau arnon ni feidrolion y ddaear gythryblus hon yn ddiweddar, dyma’r adeg berffaith i ddianc i ddramâu sy’n fôr o oleuni. Gydag ail gyfres siomedig sy’n datblygu i sterics sebon, llys barn amheus, sainladrad o The Killing ac ail blot diddrwg didda efo Eve Myles, yr unig achubiaeth i Broadchurch i mi ydi traethau a chlogwyni ysblennydd Dorset. Mae cyfres ddrama newydd nos Fercher hefyd yn wledd i’r llygaid, megis hysbys sgleiniog Croeso Cymru. Sut gythraul gafodd criw Lan a Lawr gymaint o haul wrth ffilmio?
Wedi pennod agoriadol awr o hyd, rydym bellach yn ôl i hanner awr wrth ddilyn hynt a helyntion Delia o Abertawe (Beth Robert) sy’n llwyddo i bechu pawb ar ôl cyflwyno’i merch 17 oed i’w thad Mal (Dewi Pws) am y tro cyntaf adeg gwibdaith o’r Gŵyr i Eryri. Mae yna lot o olygfeydd godidog o’r henwlad ’ma. Lot lot fawr. Olreit, gormodedd. Achos mae’r holl luniau llanw, y siots panoramig o’r môr a’r mynyddoedd cyn torri i siots sefydlu swbwrbia a ’Sbyty Gwynedd yn ailadroddus ac yn arafu llif y stori. Mae yna gyfuniad da o wynebau hen a newydd, heblaw’r penderfyniad od ar y naw i gastio actores ifanc o Gaerdydd fel Elen, sy’n swnio’n hollol wahanol i’w brawd sy’n Lanbêr rhonc. Efallai fod ganddi hi dad diarth o’r De hefyd. Dyn a ŵyr.
Trueni, achos mae’n tynnu oddi ar berfformiadau hyfryd y fam a’r ferch (Beth Robert ac Anni Dafydd), a’r ysgafnder rhwng mam a mab (Heulwen Haf a Dewi Rhys Williams) a’r brawd a chwaer (Llion Williams a Gwenno Hodgkins mewn aduniad C’mon Midffild). Ac mae deialog naturiol Gareth F Williams yn llifo fel mêl wedi’r holl gyfieithu a fu mewn dramâu blaenorol. Wn i ddim sawl cyfres gawn ni gyda’r prif gymeriad yn dioddef o diwmor yr ymennydd, ond mewn cyfweliad radio diweddar â Caryl, awgrymodd Beth Robert yn gryf bod ’na ragor i ddod. Gyda llai o siots llanw gobeithio.
Gwaith Cartref ydi un o’r enghreifftiau prin hynny o ddrama gredadwy wedi’i gosod yn y De-ddwyrain (cofio Glan Hafren?) lle pawb yn siarad Cymraeg yn rhwydd braf â’i gilydd, yn Gog, Hwntw, dysgwr a dwli Wyn Rowlands. Ac mae mor Gymreig hefyd, gyda’r bardd-odinebwr Geraint Penlan (John Pierce Jones) yn diawlio dedleins cylchgrawn Barn a chael ei ‘urddo’ yn y garafán gan fam ei blentyn yn Steddfod Meifod 2003. Ond atgoffwch fi i ddiffodd y teli cyn i’r credits cloi ddifetha syrpreis a hanner am Lolita feichiog Bro Taf…
Broadchurch, ITV, 9 o’r gloch nos Lun
Lan a Lawr, 8 o’r gloch nos Fercher
Gwaith Cartref, 9 o’r gloch nos Sul

Parhau i ddarllen

Traws Link Cymru: Holiadur newydd Traws Link Cymru / Traws Link Cymru’s new survey

Mae Traws Link Cymru yn awyddus i wybod beth wnewch chi o lein newydd rhwng Aberystwyth a Chaerfyrddin. Pa mor aml fyddech chi’n ei defnyddio? Pa orsafoedd? Cliciwch ar y linc isod er mwyn ateb yr holiadur syml 10 cwestiwn i’n helpu ni â’n gwaith ymchwil i sicrhau astudiaeth ddichonoldeb. https://www.surveymonkey.com/s/TLCholiadur Diolch Traws Link Cymru […] Parhau i ddarllen

Cerddoriaeth Gymraeg ● Welsh Music: Cynnydd – Swnami

Cynnydd – Swnami Parhau i ddarllen

Rydym yn newid...: Cysylltu ar hyd Llwybr Arfordir Cymru

Llwybr Arfordir Cymru ydy’r cyntaf o’i fath drwy’r byd – a’r llwybr di-dor hiraf ar hyd arfordir unrhyw wlad. Mi fydd y rhan fwyaf o bobl yn troedio’r llwybr efo ffôn clyfar yn eu poced; felly, trwy ddefnyddio ein cyfrifon cyfryngau cymdeithasol @LlwybrArfordirCymru mae gennym ni gyfleoedd i ymgysylltu â phobl mewn dull ar wahân […] Parhau i ddarllen

Golwg360: Hunan-gasineb cenedl dan sawdl

Yr iaith Gymraeg yn hanfodol i’n hunaniaeth – ymateb Morgan Owen i flog Lydia Ellis Parhau i ddarllen