Canlyniadau Chwilio: deddf

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Cadw’r ddeddf

Fore Sul diwethaf, anogaeth i weddïo dros Gatalunya a gafwyd yn Gronyn ar ddiwrnod y Refferendwm yno.  Mae’r angen am weddi yn para, ac yn fwy o bosibl wedi’r hyn a ddigwyddodd ddydd Sul. Pa fath o wlad sy’n awdurdodi’r hyn a welwyd?  Pa fath o lywodraeth sy’n gorchymyn ei heddlu milwrol i ymosod ar […] Parhau i ddarllen

BlogMenai.com: Beth ydi’r busnes Deddf Iaith ‘ma yng Ngogledd Iwerddon?

Mae yna nifer o bobl dwi wedi siarad efo nhw tros y dyddiau diwethaf wedi mynegi syndod bod Deddf Iaith Wyddeleg yn un o’r esgyrn cynnen sy’n atal cytundeb i atgyfodi Stormont a’r weinyddiaeth yng Ngogledd Iwerddon.  Wedi’r cwbl ychydig iawn o bobl sy’n siarad yr iaith yn y Gogledd. 

Mae’r canfyddiad yma yn ddealladwy – ond mae’n anwybyddu un o’r elfennau lled unigryw i wleidyddiaeth y rhan fach yma o’r Byd.  Mae yna rhyw ran bach o feddylfryd y Canol Oesoedd wedi goroesi yng Ngogledd Iwerddon yn yr ystyr bod yna elfen ‘totemic’ cryf i’r ffordd mae pobl yn gweld eu gwleidyddiaeth – hynny yw bydd un peth gweddol gyfyng a phenodol yn aml yn cynrychioli cysyniad neu egwyddor ehangach o lawer.  Dyna sydd ar waith yma – symbol ydi’r iaith – a thrwy estyniad y Ddeddf Iaith.

Efallai mai’r lle i ddechrau yma ydi efo’r ddelwedd o Martin McGuiness yn sefyll yn sigledig ar ei draed yn Stormont i ymddiswyddo fel ail weinidog Gogledd Iwerddon, a Michelle O’Neil yn codi ar ei thraed hithau i ddweud nad oedd Sinn Fein (SF) yn bwriadu enwebu unrhyw un yn ei le.  Daeth hynny a’r Weinyddiaeth a’r Cynulliad ei hun i lawr – mae consensws wrth galon y ffordd mae’r sefydliad yn gweithredu, ac roedd y consensws wedi chwalu. Gwnaeth y gwleidyddion eu ffyrdd i’w hetholaethau i ymladd etholiadad – a chafodd ei hymladd mewn ffordd mwy chwerw ac ymysodol na’r un etholiad ers chwarter canrif.
Y fersiwn ‘swyddogol’ ydi mai’r rheswm pam y digwyddodd hyn oedd oherwydd i SF golli ffydd yn y DUP yn sgil y sgandal Cash for Ash.  Ond yn ol llawer nid dyna oedd y gwelltyn olaf – penderfyniad gan ddyn o’r enw Paul Givan oedd hwnnw.  Roedd Givan yn weinidog cymunedau DUP, ac roedd ganddo ddiddordeb obsesiynol a hynod elyniaethus tuag at y sector (hynod fach) addysg Gwyddelig yn ei bortffolio.  Penderfynodd y byddai’n syniad gwych arbed pres trwy ddiddymu grant bach o £100,000 i helpu plant tlawd i fynd i’r Gaeltacht yn yr haf i loywi eu Gwyddeleg.  Yn fuan wedi’r penderfyniad hwnnw  gyrrodd Gerry Adam i o’i gartref yn Dundalk i Derry i weld Martin McGuinness – oedd erbyn hynny yn amlwg yn marw.  Gyrwyd hwnnw i Belfast y diwrnod canlynol i ddymchwel Stormont.
I ddeall beth ddigwyddodd mae angen deall dau beth.  Yn gyntaf roedd SF wedi bod yn gogr droi yn etholiadol ers deuddeg mlynedd.  Daeth yn blaid bwysig yn etholiadol yn sgil yr ymprydiau newyn yn 1981, ond ni lwyddodd i oresgyn y blaid genedlaetholgar gyfansoddiadol yr SDLP y tu allan i Belfast a rhai o’r cymunedau gorllewinol gwledig tan Gytundeb Dydd Gwener y Groglith.  Tyfodd yn sydyn am sbel wedyn a goddiweddyd yr SDLP gyda throad y mileniwm.  Y disgwyl oedd y byddai’r blaid yn parhau i dyfu gan fod y boblogaeth Babyddol / genedlaetholgar yn tyfu.  
Ond ni ddigwyddodd hynny – wnaeth y bleidlais genedlaetholgar yn ei chyfanrwydd ddim tyfu llawer rhwng dechrau’r ganrif a 2016.  Mae’r rheswm am hynny yn hawdd i’w arenwi – roedd yna lawer o bobl yn fodlon pleidleisio i SF pan roeddynt yn wrth sefydliadol ac yn herio’r sefydliad unoliaethol – ond roeddynt yn llai tebygol o lawer i bleidleisio i blaid oedd yn cael ei hystyried yn rhan o’r sefydliad.  Roedd y tueddiad yma’n cael ei gryfhau gan ganfyddiad cynyddol nad oedd y wladwriaeth yn parchu’r traddodiad cenedlaetholgar yn unol a gofynion Cytundeb Dydd Gwener y Groglith.
A daw hyn a ni at y Ddeddf Iaith.  Yng ngwleidyddiaeth Gogledd  Iwerddon mae’r iaith Wyddeleg yn dotem sy’n sefyll tros y diwylliant Gwyddelig ehangach.  Byddai Deddf Iaith yn ymgyrfforiad cyfreithiol o barch y wladwriaeth at y traddodiad diwylliannol Gwyddelig yn ei gyfanrwydd, ac mae diffyg Deddf – i lawer o genedlaetholwyr – yn adlewyrchiad o ddiffyg parch y wladwriaeth at eu diwylliant ehangach.
A daw hyn yn ei dro a ni yn ol at etholiadau Stormont eleni.  Cynyddodd SF ei phleidlais yn sylweddol iawn trwy ymladd yr etholiad mwyaf ffyrnig, cwynfanllyd a negyddol iddynt ei hymladd ers y dyddiau pan roeddynt yn canfasio i gyfeiliant hofrenyddion a chydag arogl nwy CS yn cael ei gario yn yr awel o’u cwmpas.  Roeddynt wedi uno llawer o’r tir canol a gweriniaethwyr di gyfaddawd o gwmpas y cysyniad o orfodi’r wladwriaeth i fynegi parch at eu diwylliant yn ffurfiol trwy ddeddfu.

Ond byddai derbyn Acht na Gaelige yn anathema llwyr i’r DUP – byddai’n troi eu gwladwriaeth fach yn rhywbeth nad ydynt am iddi fod.  Mae’r ddwy ochr wedi cyrraedd unwaith eto at wraidd y broblem – ac mae am fod yn anodd iawn symud o’r fan honno.



Parhau i ddarllen

fel y moroedd: deddf duw / deddf y byd

Deddf Duw dros fewnfudwyr – Ceisiwch heddwch y ddinas byddwch chi’n symud iddi, a gweddïwch drosti ar yr Arglwydd, oherwydd yn ei heddwch hi y bydd heddwch i chi.

Deddf y byd dros fewnfudwyr – Cymerwch fantais ar lewyrch y ddinas byddwch chi’n symud iddi, a mynnu eich cyfreithiau a diwylliannau arni hi nes i chi ei meddiannu’n llwyr. Parhau i ddarllen

Anffyddiaeth: Y broblem â deddf Godwin

Mae unrhyw un sydd wedi ffraeo am wleidyddiaeth ar y rhyngrwyd wedi dod ar draws ‘deddf Godwin‘. Fe’i bathwyd gan ddyn o’r enw Mike Godwin yn y 1990au, ac roedd ei fersiwn wreiddiol ef yn osodiad digon syml: wrth i drafodaeth ar y we fynd yn ei blaen, bydd rhywun, yn hwyr neu’n hwyrach, yn gwneud cymhariaeth â’r Natsïaid.

Ers hynny, mae ystyr y ‘ddeddf’ wedi esblygu. I lawer, mae’n golygu bod y person cyntaf i grybwyll y Natsïaid wedi colli’r ddadl yn awtomatig. Mae hefyd wedi ehangu i gyfeirio at gyfeiriadau at ffasgaeth yn gyffredinol, nid Natsïaeth yn unig. Defnyddir y ddelwedd isod yn aml:

Mae’n wir, wrth gwrs, bod llawer o bobl yn or-barod i ddefnyddio enw gwenwynig y Natsïaid fel arf rethregol. Dylid bod yn ofalus, oherwydd mae taflu’r label o gwmpas pan nad yw hynny’n briodol (cofio ‘Bushitler‘?) yn ei gwneud yn anos i’w defnyddio pan mae’n addas. A dyna’r pwynt: mae yna achosion prin pan mae galw rhywun yn ffasgydd (os nad Natsi) yn gyhuddiad cwbl ddilys.

Un o’r camgymeriadau mwyaf y gallwn ei wneud wrth ystyried dyddiau tywyll ffasgaeth ail chwarter y ganrif ddiwethaf yw tybio nad yw’n bosibl iddynt ddigwydd eto. Mae tuedd i feddwl am yr holl beth fel cartŵn, bron, fel rhywbeth a ddigwyddodd ar blaned arall heb unrhyw berthnasedd i’n hoes fodern ni. Ond pobl yn trin pobl oedd ffasgaeth; nid oedd unrhyw beth lledrithiol yn perthyn i’r ffenomen. A’r gwir yw bod llawer o’r hyn a welwn heddiw yn debyg iawn i’r hyn a arweiniodd at ffasgaeth yn Ewrop yn y gorffennol cymharol agos.

Ie: ffordd hirwyntog arall o alw Donald Trump yn ffasgydd eto fyth yw’r blogiad hwn. Rwy’n grediniol ei fod yn ticio’r blychau, ond hyd yn oed os oes modd hollti blew yn academaidd, nid yw’r cyhuddiad yn chwerthinllyd o bell ffordd.

Gwers amlwg i’w dysgu o’r hyn a welwyd yn Ewrop yn y 1920au a’r 1930au yw pwysigrwydd osgoi gwneud yr un camgymeriad eto. Y gwir yw bod llawer iawn o’r hyn y mae Trump yn ei wneud (a’r dde eithafol ymhob man) yn frawychus o gyfarwydd. Mae ymateb i bobl sy’n gwneud y pwynt pwysig hwnnw trwy weiddi ‘deddf Godwin!’ yn ddi-feddwl yn beryglus. Modd o gau’r drafodaeth lawr yw hynny, ac mae angen ei herio. Rwy’n besimistaidd iawn am y blynyddoedd nesaf, ac mae atgoffa’n hunain o hanes datblygiad ffasgaeth yn bwysicach heddiw nag erioed. Parhau i ddarllen

BlogMenai.com: Dechrau’r diwedd i ‘r Ddeddf Hawliau Dynol yn y DU

Bu cryn ddathlu yn y wasg Asgell Dde yn sgil y datganiad bod y DU am symud i gyfeiriad  Belarus a Kazakhstan i ddod yn un o’r triawd o wledydd yn y DU sy’n gwrthod cydnabod y Ddeddf Hawliau Dynol.  Mae llywodraeth May am ddiddymu’r Ddeddf Hawliau Dynol lle mae’n effeithio ar filwyr mewn brwydr – ac yn ddi amau gallwn ddisgwyl gweld y Ddeddf yn cael ei gwanio ymhellach maes o law.

Mae rhai o’r papurau hynny wedi cynnal ymgyrchoedd i ryddhau rhai o’r ychydig filwyr sydd wedi eu carcharu yn sgil cyflawni troseddau rhyfel.  Y dadleuon a wneir fel rheol ydi bod y Fyddin Brydeinig yn anarferol o foesol a chyfrifol yn y ffordd maent yn cynnal eu mynych ymgyrchoedd milwrol, bod gweithdrefnau’r Fyddin Brydeinig i ddelio a chamymddygiad yn hynod effeithiol a bod yr honiadau a wneir gan bobl yn erbyn y Fyddin Brydeinig o dan amodau’r Ddeddf yn rhai annilys.  


Yn anffodus o edrych ar hanes cymharol ddiweddar y Fyddin Brydeinig dydi’r ffeithiau ddim yn cefnogi’r honiadau.  Mae defnydd chwarter awr o Google wedi dod o hyd i’r _ _ ahem _ _ camgymeriadau canlynol gan y Fyddin Brydeinig yn ystod y ganrif yma a’r un diwethaf.  
Sefydlu’r Concentration Camps gwreiddiol yn ystod Rhyfel y Boer.  Arweiniodd hyn at farwolaeth tua 27,000 o ferched a phlant gwyn.  Mae’n debyg i nifer tebyg o bobl ddu farw hefyd – ond wnaeth neb drafferthu cyfri.

Arteithio cannoedd o bobl yn Ail Ryfel Irac.

Cyflafan Amritsar yn 1919.  Lladdwyd rhwng 400 a 1,000 o brotestwyr heddychlon mewn tua 10 munud pan daniodd y fyddin Brydeinig i ganol y dorf.  Cafodd y swyddog – Reginald Dyer- oedd yn gyfrifol am roi’r gorchymyn ei symud o’i swydd (ond ddim o’r fyddin) – ond gwnaed casgliad sylweddol iddo o £26,000 (tua £350,000 ym mhres heddiw) gan y cyhoedd rai o’r papurau newydd – gan gynnwys rhai sy’n clochdar am ddiflaniad y Ddeddf Hawliau Dynol heddiw.  Arwydd o ddiolch oedd y rhodd. Eglurodd Reginald Dyer iddo orchymyn y gyflafan oherwydd yr effaith moesol y byddai’n ei gael yn yr ardal. 

Arteithio degau o filoedd o garcharorion yn nyddiau olaf yr Ymerodraeth.  Kenya, Aden a Cyprus ydi’r esiamplau mwyaf enwog o artaith yn cael ei ddefnyddio yn gyson a systematig ar garcharorion – ond roedd llawer o enghreifftiau eraill hefyd.

Llofruddio milwyr Almaenig oedd wedi goroesi wedi i’w llongau gael eu suddo.

Defnyddio arfau cemegol a difa pentrefi (a phob dim oedd yn byw ynddynt) wrth ddelio a gwrthryfel yn Irac yn 1920.

Ac wedyn wrth gwrs mae yna Iwerddon – yng nghyd destun y rhyfel diweddaraf a’r Rhyfer Black & Tan.  Roedd y digwyddiadau hyn yn ymwneud yn bennaf a lladd heb gyfiawnhad, arteithio a difa eiddo. 
Mae gan llywodraeth Prydain, y gyfundrefn filwrol a’r gyfundrefn gyfreithiol record sal iawn yn hanesyddol o fynd i’r afael a thor cyfraith a dirmyg tuag at hawliau dynol mewn sefyllfa o ryfel.  Mae’r hyn mae May wedi ei wneud yn debygol o sicrhau y bydd yr un patrymau yn ail adrodd eu hunain yn rhyfeloedd y dyfodol – a gallwn fod yn gwbl sicr y bydd yna rhai.

Parhau i ddarllen

Cymraeg – Good Practice Exchange at The Wales Audit Office: Mabwysiadwyr cynnar Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol – Chwe mis i mewn…

Fe wnaeth Hazel Clatworthy a Matthew Gatehouse, Cyngor Sir Fynwy, gyflwyno mewn seminar dysgu ar y cyd ‘nôl ym mis Mawrth, ar y testun Deddf Cenedlaethau’r Dyfodol. Bryd hynny, nid oedd y ddeddfwriaeth wedi dod i rym, ac roedd eu profiad yn seiliedig ar eu gwaith fel “mabwysiadwyr cynnar” y Ddeddf. Ar ôl chwe mis, […] Parhau i ddarllen

Cymraeg – Good Practice Exchange at The Wales Audit Office: Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol a Newid Ymddygiad

Cafodd y thema o newid ymddygiad y cyhoedd a gwasanaethau cyhoeddus yn gyffredinol ei drafod sawl gwaith yn ein digwyddiad ar Ddyfodol Llywodraethu: gwneud penderfyniadau effeithiol ar gyfer y genhedlaeth bresennol a chenedlaethau’r dyfodol. Yn y blogbost yma mae Chris Bolton yn edrych ar yr heriau sydd o’n blaen ni a sut allwn ni mynd […] Parhau i ddarllen

Cymraeg – Good Practice Exchange at The Wales Audit Office: Sut mae meddylfryd digidol yn ymwneud â Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol?

Mae Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol yn galw am newid sylweddol yn y ffordd rydyn ni’n cynllunio a darparu gwasanaethau, ac mae technoleg wedi newid yr amgylchedd cymdeithasol sylfaenol rydyn ni’n gweithio ynddo. Yn y blogbost yma, mae Dyfrig Williams yn edrych ar sut all y ddeddf cefnogi meddylfryd digidol strategol ar gyfer gwasanaethau cyhoeddus. Mae […] Parhau i ddarllen

Llafar Bro: Stiniog a’r Rhyfel Mawr -Y Ddeddf Orfodaeth

Parhau â chyfres Vivian Parry Williams, yn nodi canrif ers y rhyfel byd cyntaf.Ym mis Chwefror 1916, galwyd cyfarfod arbennig o’r Cyngor Dinesig yn y Blaenau i ddewis aelodau o’r Tribiwnlys newydd oedd i’w sefydlu, yn dilyn y Ddeddf Orfodaeth Filwrol … Parhau i ddarllen

BlogMenai.com: Felix, Sion a deddfau cyffuriau

Mi glywais i rhyw fymryd o raglen radio Vaughan Roderick y diwrnod o’r blaen.  Ymysg eitemau eraill cafwyd trafodaeth ar gyfreithloni canabis. Vaughan, Felix Aubel, Sion Jones a rhywun arall nad ydw i’n cofio ei henw oedd yn cymryd rhan.   Fel llawer o raglenni mae Felix yn cymryd rhan ynddi roedd yna rhyw gymysgedd rhyfedd o’r boncyrs a’r di niwed o’i chwmpas.  Roedd y pedwar ohonyn nhw yn mynd trwy’i pethau fel petai yna fewath o dystiolaeth bod erlid defnyddwyr canabis wedi lleihau’r defnydd a wneir o’r cyffur.  Roedd Felix yn ein sicrhau bod ‘ei brofiad fel gweinidog yr Efengyl’ wedi dangos iddo bod defnyddio’r cyffur meddal hwn gwneud i bobl ymosod ar eu partneriaid, treisio eu plant ac achosi anhrefn ar y strydoedd.  Mae’n amlwg nad yw ‘ei brofiad fel gweinidog yr Efengyl’ wedi arwain ato’n cael ei hun mewn sefyllfa lle mae ganddo sbliff yn ei geg.  Roedd Sion yntau’n poeni am y sefyllfa, ac am i ‘r awdurdodau fynd ar ol defnyddwyr cyffuriau a’u cosbi ‘n llymach o lawer.  Roedd Felix wrth gwrs yn cytuno.

Rwan mae defnyddio cyffuriau yn beth eithaf stiwpid i’w wneud – ond dydi o ddim mor stiwpid ag ydi cred Sion a Felix mai ‘r ffordd ymlaen ydi gwneud defnydd hyd yn oed yn fwy llym o’r gyfundrefn droseddol.

Y broblem efo’r cyfreithiau cyffuriau sydd gennym ar hyn o bryd ydi nad ydyn nhw’n gweithio – a dydyn nhw erioed wedi gweithio.  Ers 1971 mae tua £1 triliwn wedi ei wario ar hyd a lled y Byd mewn ymdrech i atal pobl rhag defnyddio cyffuriau trwy wneud defnydd llawdrwm o’r system gyfreithiol. Ac eto mae’r farchnad yn cynyddu a chynyddu, a chynyddu a chynyddu gan greu elw rhyfeddol i ddrwg weithredwyr ar hyd a lled y Byd.   Rydym yn clustnodi amser ac adnoddau di ben draw i fynd i’r afael a’r broblem – yn taflu niferoedd enfawr o bobl i’r carchar – a’r canlyniad ydi bod mwy o gyffuriau ar y stryd a bod mwy o elw yn cael ei wneud gan ddrwg weithredwyr.


Mae yna resymau sy’n ymwneud a grymoedd economaidd sylfaenol yn gyrru hyn oll.  Fel mae’r awdurdodau yn mynd yn fwyfwy llawdrwm ar y drwgweithredwyr sy’n cyflenwi cyffuriau, mae’r sawl sy ‘n fodlon cymryd y risg i gyflenwi yn gofyn am fwy o arian – wedyn mae pris cyffuriau yn cynyddu ac wedyn mae’r sawl sy’n ei ddefnyddio yn cael eu hunain yn gorfod torri cyfreithiau eraill er mwyn fforddio talu am gyffuriau.  Mae’r drefn sydd ohoni yn gwthio prisiau cyffuriau i fyny, a’r bobl sydd yn elwa o hynny ydi gangiau o ddrwg weithredwyr sy’n gweithredu ar hyd a lled y Byd – o Gaernarfon i Fogota.  Mae yna gysylltiad uniongyrchol rhwng natur cyfreithiau gwrth gyffuriau a’r anhrefn mae cyffuriau yn eu hachosi ar hyd a lled y Byd.  Mae’r fasnach Fyd eang werth tua $300bn.

Mae effaith hyn ar hyd a lled y Byd yn syfrdanol.  Mae’n debyg i tua 100,000 o bobl farw ym Mecsico rhwng 2006 a 2015 oherwydd yr anhrefn mae’r diwydiant cyffuriau ac ymdrechion yr awdurdodau i ‘w atal wedi ei greu. Ychydig mwy na 3,000 fu farw yng Ngogledd Iwerddon trwy’r rhyfel hir yno. Ceir carchardai llawn at yr ymylon mewn llawer o wledydd (defnyddwyr cyffuriau ydi mwyafrif carcharorion America – tua 500,000 o bobl). 

Ac eto dydi ‘r holl ymdrechion ddim wedi cael unrhyw effaith o gwbl.  Yn ol rhai amcangyfrifon mae traean o oedolion y DU wedi defnyddio cyffuriau anghyfreithlon ar rhyw bwynt neu’i gilydd yn eu bywydau.  Mae un plentyn mewn chwech rhwng 11ac 15 oed yn defnyddio cyffuriau, mae yna tua 2,000 o bobl yn marw y flwyddyn o ganlyniad i gyffuriau ac mae ‘r defnydd o gyffuriau cyfreithlon – legal highs – yn rhemp.

Ac eto (yn y DU) mae tua 500,000 o bobl yn cael eu stopio a’u harchwilio am gyffuriau yn flynyddol yn y DU, ac mae 70,000 o bobl yn cael eu bywydau wedi eu difetha trwy gael record troseddol am ddefnyddio cyffuriau.


Er gwaethaf hyn oll ‘dydi’r broblem ddim yn gwella o gwbl.  Yn wir mae ymchwil y Swyddfa Gartref yn dangos yn weddol glir nad oes perthynas rhwng llymder cyfreithiau cyffuriau a faint o bobl sy’n defnyddio cyffuriau.

Mae yna ffyrdd o leihau’r defnydd o gyffuriau – ond nid trwy erlid pobl sy ‘n gwneud drwg i neb ag eithrio eu hunain a bwydo cyfrifon banc drwgweithredwyr ar hyd a lled y Byd efo biliynau o bunnoedd mae gwneud hynny.

Parhau i ddarllen

Darn Bach o Hanes | Darn Bach o Hanes: Deddf Cau Tafarnau ar y Sul (Cymru) 1881

Ydi wir, mae’r ddeddf amhoblogaidd, wallus a methiannol hon yn un o’r deddfau pwysicaf erioed i gael ei phasio o’n safbwynt ni’r Cymry. Hon oedd y ddeddf gyntaf ers Deddfau Uno 1536 a 1543 oedd yn cyfri yng Nghymru yn unig, ac felly yn cydnabod Cymru fel gwlad wahanol, yn ddiwylliannol ac fel endyd arwahân […] Parhau i ddarllen

Cynulliad Cenedlaethol Cymru: Deddfwriaeth yn y Pedwerydd Cynulliad … yr hanes hyd yn hyn

Mae’r darn pwysig cyntaf o ddeddfwriaeth ynghylch tai ar gyfer Cymru (a grëwyd drwy bwerau datganoledig) yn debygol o gael Cydsyniad Brenhinol y mis hwn. Parhau i ddarllen

Blog llyfrgelloedd Cymru Alyson: Hanner can mlynedd: Deddf Llyfrgelloedd Cyhoeddus 1964

[‘Guest post’ gan Hywel James, Gwynedd – diolch yn fawr. Fersiwn Saesneg ar blog arall] Bu prif lyfrgellwyr Cymru yn dathlu yn ddiweddar. Beth oedd ganddynt i ddathlu meddwch yn ganol cynllunio cwtogi llym ar wariant a chau rhai llyfrgelloedd? … Parhau i ddarllen Parhau i ddarllen

Diferion o'r Pwll Coch: : ‘Oes rhiwin yn mynd i’r sdeddfod?’ Sillafu’r Gymraeg yn yr oes ddigidol

Digon niferus yw’r bobl hynny sy’n cwyno nad oes digon o Gymraeg i’w chlywed ar hyd a lled y wlad y dyddiau hyn. Ond anaml y bydd yr un bobl yn ymfalchïo bod mwy o Gymraeg nag erioed yn cael … Parhau i ddarllen Parhau i ddarllen

www.participationcymru.org.uk: Deddfwriaeth

Fe aeth Cyfranogaeth Cymru i weithdy diweddar yn swyddfa Comisiynydd Pobl Hŷn Cymru. Yn y gweithdy hwn, edrychwyd ar amrywiol sefyllfaoedd sy’n effeithio ar bobl hŷn a sut fyddai Bil Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant newydd Cymru yn effeithio ar eu … Parhau i ddarllen Parhau i ddarllen

Cynulliad Cenedlaethol Cymru: Datganiad gan Rosemary Butler AC, Llywydd Cynulliad Cenedlaethol Cymru, mewn ymateb i ddyfarniad y Goruchaf Lys ar Fil Is-ddeddfau Llywodraeth Leol (Cymru) 2012:

Dywedodd Rosemary Butler AC, Llywydd y Cynulliad: “Mae dyfarniad unfrydol y Goruchaf Lys yn fuddugoliaeth i Gynulliad Cenedlaethol Cymru. Mae’n cadarnhau’r cyngor cyfreithiol awdurdodol a roddwyd i mi ac yn dangos bod y Cynulliad yn sefydliad aeddfed a bod ganddo’r gweithdrefnau cywir a’r staff i ddehongi a gweithredu’r setliad datganoli. “Mae ein system ddeddfu yng […] Parhau i ddarllen

BBC - Blog Vaughan Roderick: Myfi sy’n gosod y ddeddf i lawr

Mae’n ddyddiau’r cŵn yma yn Nhŷ Hywel gyda’r mwyafrif llethol o’r aelodau naill ai ar eu gwyliau neu’n gweithio yn eu hetholaethau.

Mae ‘na ambell i aelod i weld yn Nhŷ Hywel. Yn y ffreutur heddiw roedd Peter Black yn sgwrsio gyda rhai o swyddogio… Parhau i ddarllen

Ein Caerdydd: Dau ddigwyddiad arbennig wrth i ymweliad dogfen wreiddiol Deddf Uno 1536 ddod i ben

Ar hyn o bryd mae dogfen wreiddiol Deddf Uno Cymru a Lloegr 1536 yng Nghaerdydd ar fenthyg gan Lyfrgell Seneddol Tŷ’r Cyffredin tan 27 Gorffennaf 2011 fel rhan o arddangosfa Creu Hanes 1500 -1700 yn Sain Ffagan: Amgueddfa Werin Cymru. I gyd fynd a hyn, mae dau ddigwyddiad wedi eu trefnu ar gyfer yr 22ain […] Parhau i ddarllen

Cymdeithas yr Iaith Gymraeg: Cynulliad yn ‘torri’r Ddeddf Iaith’

Mae’r Cynulliad yn gweithredu’n anghyfreithlon wrth beidio â darparu cofnod o’i drafodion yn y Gymraeg, yn ôl Bwrdd yr Iaith Gymraeg. Dywed yr adroddiad (PDF): “mae’r Bwrdd o’r farn fod y Comisiwn wedi methu cydymffurfio gyda’r Cynllun Iaith drwy bei… Parhau i ddarllen

newydd sbon: Tair Deddf Roboteg Isaac Asimov

Yn nofel gwyddonias Isaac Asimov, “I, Robot” mae dyfyniad o Llawlyfr Roboteg sy’n nodi’r Tair Deddf Roboteg, sef: Ni chaiff robot anafu bod dynol neu, drwy ddiffyg gweithredu, gadael i fod dynol profi niwed. Rhaid i robot ufuddhau gorchmynion gan fodau dynol, ac eithrio rhai sy’n groes i’r Ddeddf Gyntaf. Rhaid i robot ddiogelu bodolaeth […] Parhau i ddarllen

Blog Guto Dafydd: Deddf iaith a’r Cofnod

Mae’r syniad o ‘hawl’ i ddefnyddio iaith yn un cymhleth. Dydw i ddim yn credu bod gen i hawl fel y cyfryw i fynd mewn i Tesco a chael gwasanaeth Cymraeg. Dydw i ddim am sarhau pobl anabl drwy ddweud bod methu defnyddio’r Gymraeg yr un peth â gorfod mynd fyny steps ar olwynion. Ar […] Parhau i ddarllen

Cymdeithas yr Iaith Gymraeg: Deddf Iaith Gymraeg wan – Anfona neges at y gwleidyddion nawr!

Rai wythnosau yn ôl, cyhoeddodd Llywodraeth Cymru drafft o’r Mesur Iaith maen nhw’n debygol o’i basio. Ar ôl ei ddarllen yn fanwl, mae’n glir mai deddf wan fydd hon, ac un sy’n torri’r addewidion a wnaeth Llywodraeth Cymru yn nogfen… Parhau i ddarllen

Cymdeithas yr Iaith Gymraeg: Ymgyrchwyr iaith ‘wedi eu cau allan’ o’r broses ddeddfu, ofna’r Gymdeithas

Methodd y cyn Prif Weinidog Rhodri Morgan gwrdd ag unrhyw fudiad gwirfoddol yn ystod y broses o drosglwyddo pwerau iaith i’r Cynulliad, er ei fod yn ddigon bodlon cwrdd â busnesau mawrion, mae dogfennau a ryddhawyd o dan y ddeddf… Parhau i ddarllen

Dwi Eisiau Bod Yn Americanwr: Deddf Iaith a’r sector breifat

Dwi angen arweiniad. Mae’r holl sylw i “sgandal fawr” Thomas Cook yn gwneud i mi feddwl i ba raddau fyddai deddf iaith newydd yn gallu gwneud unrhyw wahaniaeth mewn sefyllfaoedd fel hyn. Wrth gwrs dwi’n credu’n gryf bod angen i gyrff cyhoeddus … Parhau i ddarllen Parhau i ddarllen

Llyfr Lloffion: 2/1/06: Rali dros Ddeddf Iaith – Caerdydd

Dyma gair bach i hysbysebu bod Cymdeithas yr Iaith yn cynnal rali i alw am ddeddf iaith newydd Ddydd Llun, 2il o Ionawr 2006 yng Nghaerdydd. Ceir rhagor o wybodaeth ar y daflen uchod. Fyddai’n mynd i lawr o’r gogledd am y ddinas y diwrnod hwnnw, felly … Parhau i ddarllen

Llyfr Lloffion: Rali Deddf Iaith, Caerdydd 1/10/05

Mae Cymdeithas yr Iaith yn trefnu rali ddydd Sadwrn, Hydref y 1af am 2.00yp tu allan i swyddfa Llywodraeth Cymru, Parc Cathays, Caerdydd.Diben y brotest yw cefnogi’r alwad am Ddeddf Iaith newydd, a chondemnio agwedd y llywodraeth bresennol at deddfwriaeth hawliau iaith, pwnc a ddisgrifwyd gan y Prif Weinidog yn ddiweddar yn "boring, boring, boring". Twt lol, mae Rhodres yn gwybod yn iawn mai ei Parhau i ddarllen

BlogMenai.com: Argymhellion y Comisiwn Ffiniau

Mae’n debyg y bydd yna gryn dipyn o ddoethinebu am y newidiadau i’r etholaethau San Steffan sydd wedi eu cyhoeddi gan y Comisiwn Ffiniau heddiw.  Mae’r ymarferiad yn un cwbl ddibwynt i raddau helaeth – mae’n anhebygol iawn o ddigwydd.Mae’r llywodr… Parhau i ddarllen

Blog y Cynulliad: Mis Hanes Pobl Dduon: Mae’r mis Hydref hwn yn un arbennig

Dathlwyd Mis Hanes Pobl Dduon yn y DU am y tro cyntaf yn 1987, ac mae eleni’n nodi 30 mlwyddiant. Abi Lasebikan, Cyd-Gadeirydd rhwydwaith cydraddoldeb yn y gweithle ar gyfer Hil, Ethnigrwydd a Threftadaeth Ddiwylliannol, yn sôn am hanes y mis… Bob mis Hydref yn y DU, mae Mis Hanes Pobl Dduon yn dathlu llwyddiannau … Continue reading Mis Hanes Pobl Dduon: Mae’r mis Hydref hwn yn un arbennig Parhau i ddarllen

Blog y Cynulliad: Ugain dyfyniad i nodi ugain mlynedd ers i Gymru ddweud ie

Ugain mlynedd yn ôl, ar 18 Medi 1997, cynhaliwyd refferendwm yng Nghymru i weld a oedd cefnogaeth i greu cynulliad i Gymru gyda phwerau datganoledig. Yma rydym yn edrych ar y diwrnod hwnnw a’r daith a ddechreuwyd gydag ugain dyfyniad… “Devolution is about harnessing the power of community – the diverse community that is the … Continue reading Ugain dyfyniad i nodi ugain mlynedd ers i Gymru ddweud ie Parhau i ddarllen

Cyfnewidfa Arfer Da: Chwalu’r rhwystrau rhwng pobl sy’n darparu gwasanaethau a phobl sy’n defnyddio gwasanaethau

  “Rhaid mynd i’r afael â’r cwestiwn parthed a oes gennym y Gymru a garem drwy ddeialog ddwyffordd gyda’r cyhoedd” meddai Sophie Howe, Comisiynydd Cenedlaethau’r Dyfodol Cymru; “mae’n rhaid i’r ffordd rydym yn cynnwys pobl symud y tu hwnt i’r dulliau traddodiadol o ymgynghori. Mae dechrau sgwrs gyda phobl yn hanfodol er mwyn trawsnewid gwasanaethau […] Parhau i ddarllen

BlogMenai.com: Gwario mawr ar Senedd Cymru

Mae’n dda deall bod Darran Hill yn cadw llygad barcud ar wariant Llywodraeth Cymru ac yn cwyno’n groch am wariant o £1.8m ar rhywbeth neu’i gilydd yn Senedd Cymru.

Mae’n siwr ei fod yn gywir i ddadlau bod £1.8m yn swm sylweddol.  Wedi’r cwbl mae’n tua 1/200 o’r hyn mae’r trethdalwr yn cael y fraint o’i dalu am beth sydd i bob pwrpas yn annedd breifat yn Llundain.
Neu’n 1/3,900 o’r hyn y gallai’r gwariant ar ddeddfwrfa arall fod – yr un yn Llundain. 

Parhau i ddarllen

Archifau Morgannwg: Tu Mewn, Eglwys yr Holl Seintiau, Adamsdown, Caerdydd

Gall olrhain tarddiad Eglwys yr Holl Saint, Adamsdown yn ôl i 1856 pan adeiladodd Ardalyddes Bute eglwys yn Tyndall Street – ac wedyn ym mhlwyf y Santes Fair – i wasanaethu Anglicaniaid Cymraeg.  Ond ymhen dau neu dri degawd, mae demograffig y rhan hon o Gaerdydd wedi newid; symudodd darpariaeth Gymraeg yn nes at ganol […] Parhau i ddarllen

Cyfnewidfa Arfer Da: Sut y gallwn gydgynhyrchu gwasanaethau cyhoeddus?

Pam nad ydym yn cydgynhyrchu gwasanaethau cyhoeddus? Yn y darn hwn, mae Dyfrig Williams yn ystyried sut y gall gwasanaethau cyhoeddus symud o fodel cyfranogi seiliedig ar ddiffyg i fodel seiliedig ar asedau. Erbyn i’r blog hwn fynd yn fyw byddaf wedi gadael Swyddfa Archwilio Cymru, sy’n drueni oherwydd seminar y Gyfnewidfa Arfer Da Sut […] Parhau i ddarllen

Dyddlyfr y Bachan Main: MAGU’R BABAN YN GYMRO

Y Darian Mai 17, 1917

Colofn y Mamau a’r Merched.

[Anfoner defnyddiau i’r Golofn hon i ofal Marged Puw, Swyddfa’r Darian, ac od os gan fam neu ferch gwestiwn y carai ei ofyn, gofynned a gwna Marged ei goreu i ateb.]

MAGU’R BABAN YN GYMRO.
GAN MEGFAN.

‘Rwyf yn cofio yn wastad awgrym fy nhad — hen Gymro uniaith selog. A dyma’r fel y gosodai i lawr yn ddeddf yn yr hen gartre yn Heolyfelin, “Gewch chi wilia faint a fynnoch o’r hen Sisnag na mas ar yr heol, ond rhwng y ddau ddrws ‘ma dos dim i fod ond yr hen Gymraeg.” Chware teg iddo! Os na adawodd ddim i’w blant ar ei ol ond 

Ei Sel Dros yr Hen Iaith,

gwnaeth yn rhagorol. ‘Nawr gadewch i ddeddf fy nhad fod yn ei grym ar bob aelwyd. Gadewch i’r un bach siarad oreu y gall (ac mae plant yn medru deall eu gilydd yn rhyfedd iawn) tu allan i’r ty, ond peidiwch a chaniatau i’r gair estronol ddod i’r ty yn ystod y cyfnod hwn (2-5). Os gofyn y plentyn am “bread and butter,” fel y clywnodd Tommy Jones yn ceisio gan ei fam, gadewch iddo ofyn a gofyn nes ei fod yn gweld na châ yr un tamaid nes gofyn am “fara ‘menyn.” Ac felly ym mhob dim. Rhaid i’r fam fod 

Yn Fud a Byddar 

i bob cais a stori Saesneg, ac O! mor dosturiol fydd yr un bach i anwybodaeth ei fam o’r iaith newydd. Os byddwch gadarn fe enillwch eich gwobr. Fe a’r adeg brwydro rhwng y ddwy iaith heibio yn fuan; rhyw chwe mis o ddyfal-barhâd, a ddaw a’r un bach i ddeall mai y Gymraeg yw iaith ei gartre, ac mae wrth geisio yn yr iaith hon yn unig y ca ei ddiwallu a phob danteithion sydd gan ei fam i’w rhoi. Peidiwch ag esgusodi eich hun wrth roi’r bai ar y plant ereill sydd yn chwarae ag ef — yr ydych yn dangos eich gwendid wrth hynny, ac yn profi fod y plentyn yn fwy penderfynol na’i fam. Dim ond un penderfyniad sy’n eisiau i bob mam ei wneud, ac mae hynny yn eithaf syml, sef gwneud i’r plentyn bob amser ofyn am bopeth yn Gymraeg, a siarad dim ond y Gymraeg ar yr aelwyd. Dyna ddigon i brofi mor hawdd yw y gwaith os oes cariad tuag at yr iaith gennych.

Ond mae’n rhaid gwneud rhagor na hyn yn ystod y cyfnod hefyd. Rhaid dechreu creu cariad tuag at yr iaith a phopeth Cymreig yn ei fynwes. Os ydych wedi darllen yr ysgrifau hyn o’r dechreu fe gofiwch fy mod i wedi pwysleisio y ffaith fod gan y fam ragorach gwaith na magu’r plentyn i siarad Cymraeg — cyn ei eni — yn ei grud — pan yn dechreu sylwi a siarad, rhaid creu ynddo

Gariad Mawr a Gwresog

tuag at ei wlad a’i phobl. Hyd yn hyn mae y cariad yma wedi bod yn “passive” – i gyd o du’r plentyn. ‘Nawr rhaid dechreu ei wneud yn “active” — rhaid y plentyn gymeryd rhan. Mae yn dysgu’n fwy-fwy i adrodd a chanu hwian-gerddi Cymreig, fel “Hen Fenyw Fach Cydweli,” “Pego Ban,” “Pan own i mynd tua’r Ysgol,” etc. etc. Daw i ganu llawer emyn Cymraeg ac adrodd ambell adnod fach fer. Bydd yn disgwyl i’w fam adrodd iddo ystori fach bob nos, a bydd hithau yn ceisio rhoi iddo ystori fach wir Gymreig, ac nid Saesneg wedi ei chyfieithu i’r Gymraeg. Efallai rhyw dro eto cawn gyfle i ymdrin a chwestiwn y stori, ond gofod a balla yn awr. Bydd y fam gâll yn dangos i’r plentyn fod meddu ar ddwy iaith yn well na meddu ar ddim ond un, yna bydd yr un bach yn ymfalchio bob amser ei fod yn Gymro. Felly y tyf nes ei fod yn barod i fynd i’r ysgol yn bum mlwydd oed. Ceir gair am y cyfnod hwnnw ar fywyd y plentyn y tro nesaf.  Parhau i ddarllen

BlogMenai.com: Cylch rhagfarn y Bib

Reit ‘ta cyn bod yr eitem ar Newsnight wedi codi’n ddiweddar waeth i ni ddweud gair neu ddau am y mater.  Wna i ddim dweud llawer am Mr Ruck – mae  wedi bod wrthi’n gwyntyllu ei ragfarnau yn erbyn y Gymraeg ers blynyddoedd maith ar unrhyw bla… Parhau i ddarllen

Cyfnewidfa Arfer Da: Archwilio arloesol: Dysgu a rhannu gyda Llys Archwilio yr Iseldiroedd

Read this blog post in English Beth all Swyddfa Archwilio Cymru ei ddysgu oddi wrth ddull Llys Archwilio yr Iseldiroedd o ymdrin ag arloesedd? Ymwelodd Dyfrig Williams â’r Hâg i weld sut mae’n gweithio ac i rannu gwaith y Gyfnewidfa Arfer Da. Ym mis Mai cefais gyfle i ymweld â Llys Archwilio yr Iseldiroedd er […] Parhau i ddarllen

Blog y Cynulliad: Llais Cryfach i Gymru mewn Prydain sy’n Newid

Nid oes angen i chi fod yn arbenigwr cyfansoddiadol i gael dweud eich dweud ar faterion cyfansoddiadol. Mae Pwyllgor Materion Cyfansoddiadol a Deddfwriaethol Cynulliad Cenedlaethol Cymru yn edrych ar sut y mae Cymru yn gweithio gyda seneddau a llywodraethau eraill: y berthynas rhyngddynt, pa mor dda y maent yn cydweithio ac yn rhannu syniadau. Drwy … Continue reading Llais Cryfach i Gymru mewn Prydain sy’n Newid Parhau i ddarllen

Blog Glyn Adda: At WRAIDD y broblem

1. Diffyg synnwyr Gydol fy oes i bu gwleidyddiaeth Unol Daleithiau America’n ymdrechu’n galed a chyson i daro’r gwaelod. Fis Tachwedd diwethaf, fe lwyddodd. A fydd haneswyr y dyfodol yn dyfarnu fod gwleidyddiaeth Cymru wedi cyrraedd yr un nod gyda phleidlais Cyngor Gwynedd echdoe ar fater tai a chynllunio? Mae Aelod Seneddol Arfon ac Aelodau […] Parhau i ddarllen

BlogMenai.com: Ynglyn a Chynllun Datblygu Lleol Gwynedd a Mon

Reit – gair neu ddau am ddigwyddiadau ddoe yn siambr Cyngor Gwynedd.Pwt o gefndir yn gyntaf – gan nad wyf wedi son ar y blog mae’n debyg na fydd llawer o ddarllenwyr Blogmenai yn ymwybodol i mi gael fy ethol ar Gyngor Gwynedd fel cynghorydd Plaid Cymru… Parhau i ddarllen

Cyfnewidfa Arfer Da: Gadael y Gyfnewidfa Arfer Da

Ar ôl gweithio yn Swyddfa Archwilio Cymru am bedair blynedd, bydd Dyfrig Williams yn gadael tîm y Gyfnewidfa Arfer Da ar 11 Awst. Mae’n blogio isod ar ei amser gyda’r mudiad a’i gynlluniau ar gyfer y dyfodol. Rydw i wedi cael ddiddordeb mewn gwella gwasanaethau cyhoeddus ers dechrau fy ngyrfa gyda Chyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru, […] Parhau i ddarllen

Cyfnewidfa Arfer Da: Rhannu’r hyn a ddysgwyd o Adolygiad Annibynnol o Effaith y Gyfnewidfa Arfer Da Swyddfa Archwilio Cymru

Mae’r Gyfnewidfa Arfer Da wedi bodoli ers diwedd 2010/dechrau 2011. Gwnaethom amlinellu sut beth fyddai llwyddiant mewn 5 mlynedd, a gwnaethom ymrwymo i werthusiad annibynnol o’r hyn roeddem yn ceisio ei gyflawni yn 2016. Felly ar ôl pum mlynedd, daeth yr angen i gynnal adolygiad annibynnol. Felly, fel gyda phopeth sy’n ymwneud ag arfer da, […] Parhau i ddarllen

Blog y Cynulliad: Y Sioe Frenhinol 2017

Mae Cynulliad Cenedlaethol Cymru yn dychwelyd i Sioe Frenhinol Cymru yn Llanelwedd rhwng 24-27 Gorffennaf gyda rhaglen newydd o ddigwyddiadau, a chyfle i’r cyhoedd gyfarfod ag Aelodau a staff y Cynulliad a chael gwybod mwy am ein gwaith. Byddwn yn y Pafiliwn Gwyrdd, ac mae croeso i bawb ymweld â’n stondin i roi eich barn … Continue reading Y Sioe Frenhinol 2017 Parhau i ddarllen

Archifau Morgannwg: Pwmp Melingriffith

Pan adeiladwyd Camlas Morgannwg yn y 1790au, roedd yn tynnu dŵr o Afon Taf ger Cored Radur, trwy’r un ddyfrffos â Gwaith Tunplat Melingriffith oedd yno eisoes.  I osgoi lleihau cyflenwad Melingriffith, roedd y Ddeddf Seneddol a awdurdododd adeiladu’r gamlas yn mynnu bod y gweithredwyr yn echdynnu eu dŵr yn is i lawr yr afon […] Parhau i ddarllen

Cyfnewidfa Arfer Da: Pam mae Safonau Agored yn arwain at wasanaethau cyhoeddus gwell

Read this blog post in English Sut y gall defnyddio Safonau Agored sicrhau y caiff systemau Technoleg Gwybodaeth a gwasanaethau cyhoeddus eu hintegreiddio’n well? Mae Dyfrig Williams yn myfyrio ar yr hyn a ddysgodd drwy gymryd rhan yng ngweminar y Gyfnewidfa Arfer Da ar Safonau Agored. Mae digidol wedi bod yn un o themâu allweddol […] Parhau i ddarllen

Blog y Cynulliad: Wythnos Amrywiaeth a Chynhwysiant: Strategaeth Amrywiaeth a Chynhwysiant Comisiwn y Cynulliad

Diben Strategaeth Amrywiaeth a Chynhwysiant y Cynulliad yw nodi ein hamcanion amrywiaeth a chynhwysiant ar gyfer 2017-21 a’r camau y mae angen inni eu cymryd i gyflawni’r amcanion hyn. Bydd y strategaeth hefyd yn ein helpu i gynllunio sut rydym yn cydymffurfio â’r dyletswyddau a roddwyd ar Gomisiwn y Cynulliad gan Ddeddf Llywodraeth Cymru 2006 … Continue reading Wythnos Amrywiaeth a Chynhwysiant: Strategaeth Amrywiaeth a Chynhwysiant Comisiwn y Cynulliad Parhau i ddarllen

Blog y Cynulliad: Wythnos Amrywiaeth a Chynhwysiant: Neges gan y Prif Weithredwr

Mae’r uwch dîm a minnau yn gwbl ymrwymedig i sicrhau ein bod, fel cyflogwr a sefydliad seneddol, yn enghreifftiol o ran hyrwyddo amrywiaeth, cynhwysiant, cydraddoldeb a darparu gwasanaethau hygyrch. Er mwyn cyflawni hyn, rydym wedi datblygu ein Strategaeth Amrywiaeth a Chynhwysiant a chynllun gweithredu cysylltiedig a fydd yn ein helpu i gyflawni ein gweledigaeth a’n … Continue reading Wythnos Amrywiaeth a Chynhwysiant: Neges gan y Prif Weithredwr Parhau i ddarllen

Cyfnewidfa Arfer Da: A yw cynnwys defnyddwyr gwasanaeth yn y broses benderfynu yn arwain at benderfyniadau gwell?

Read this blog post in English Cynhaliodd y Gyfnewidfa Arfer Da seminar beilot ar sut i reoli risg mewn perthynas â newid sefydliadol, trawsnewid gwasanaethau ac arloesedd. Yn y blog hwn, mae Chris Bolton yn ystyried beth mae pobl yn ei ddefnyddio i’w helpu i wneud penderfyniadau ynghylch risg. Dyma’r trydydd o gyfres o flogiau […] Parhau i ddarllen

Cyfnewidfa Arfer Da: Gwasanaethau Cyhoeddus yn gweithio mewn partneriaeth i wella iechyd a llesiant

Nôl ym mis Tachwedd, cyflwynodd Sarah Wills, Gofal, weithdy yn ein digwyddiad ‘Gwasanaethau cyhoeddus yn gweithio mewn partneriaethi wella iechyd a llesiant’. Yn y blog hwn, mae Sarah yn cyflwyno Gofal i ni, beth y mae’n ei wneud a’r datblygiadau cadarnhaol ers ein digwyddiad… Ynglŷn â Gofal Mae gan Gofal weledigaeth syml – ‘Iechyd meddwl […] Parhau i ddarllen

anarchwaethus / gwefan anarchaidd yn y Gymraeg: “Why we shut down the UK’s largest coal mine – a call to action”

https://reclaimthepower.org.uk/news/canaries-shut-mine/ Anerchiad gan brotestwyr a gauodd gloddfa brig Ffos-y-Fran ym mis Ebrill. Cawsant eu deddfrydu i dalu dirwy o £10,000 – gallwch eu cefnogi yn ariannol fan hyn. Cafwyd gweithredoedd tebyg yn ac mae mwy ar y gweill yng ngweddill yr ynys.     Parhau i ddarllen

Blog y Cynulliad: Y Diwrnod Cenedlaethol ar gyfer Rhwydweithiau Staff – 10 Mai 2017

Gan Abi Lasebikan, Swyddog Amrywiaeth a Chynhwysiant a Chydgysylltydd a Chyd-gadeirydd Rhwydwaith Cydraddoldeb yn y Gweithle’r Cynulliad ar Hil, Ethnigrwydd a Threftadaeth Ddiwylliannol Bydd y Diwrnod Cenedlaethol ar gyfer Rhwydweithiau Staff y diwrnod cyntaf erioed yn y DU sy’n ymroddedig i ddathlu pob rhwydwaith yn y gweithle, gan gydnabod gwerth a chyfraniad rhwydweithiau i sefydliadau … Continue reading Y Diwrnod Cenedlaethol ar gyfer Rhwydweithiau Staff – 10 Mai 2017 Parhau i ddarllen