Archives: gronyn

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Ar ein telerau ni

‘£350miliwn i’r Gwasanaeth Iechyd bob wythnos’; ‘Cael ein gwlad yn ôl’;  dyna i chi ddau o sloganau mwyaf pleidwyr Brexit cyn y Refferendwm yn 2016.  Un arall oedd ‘Cipio rheolaeth yn ôl’. ‘Take back control’ oedd y gri. Roedd pobl Prydain, meddid, wedi blino ar griw anetholedig yr Undeb Ewropeaidd yn rheoli pob dim, ac […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Christchurch

Ddydd Gwener, fe’n brawychwyd ni unwaith yn rhagor gan ddrygioni dyn. Lladdwyd 50 o bobl yn Christchurch, Seland Newydd.  Saethwyd hwy mewn dau fosg yn ystod eu hamser gweddi, a gadawyd degau eraill wedi eu hanafu. Ac fel petai ymosod ar addolwyr a’u lladd ddim yn ddigon dychrynllyd mae’n debyg i’r llofrudd hwn ffilmio’r cyfan […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Dau arwydd

Os ydych yn gyrru car mi ddylech wybod na ddylid defnyddio ffonau symudol ar fuarth gorsaf betrol. Mae hynny wedi ei nodi’n glir ar arwyddion ar bympiau petrol ers tro byd. Hyd y gwelaf, mae pobl yn cadw’r rheol hon. Ond mae hyn yn debygol o newid yn fuan; nid am fod pobl yn anwybyddu’r […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Cyfnewidiol

Fe gafwyd dyddiau hynod o braf yr wythnos ddiwethaf. Roedd dydd Mawrth a dydd Mercher yn boethach nag a fu erioed ym mis Chwefror yng ngwledydd Prydain ers cadw cofnodion manwl o dymheredd dyddiol. Doeddem ni ddim yn sôn am wanwyn cynnar hyd yn oed; roedd fel petai’r haf wedi dod. Ers hynny, wrth gwrs, […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Gostyngeiddrwydd

Doeddwn i ddim yn adnabod Paul Flynn a fu farw ddydd Sul diwethaf. Unwaith yn unig y bûm yng nghwmni’r gŵr bonheddig a fu’n aelod seneddol dros etholaeth Gorllewin Casnewydd ers 1987.  Ond a bod yn onest, nid yw dweud i mi fod yn ei gwmni’n gwbl gywir chwaith. Wythnos Eisteddfod Genedlaethol Sir Fynwy a’r […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Y di-ddeall

Roeddwn i’n arfer gwylio This Week ar nos Iau nes i mi flino ar arddull y cyflwynydd Andrew Neil.  Ac felly fyddaf fi ddim yn colli’r rhaglen pan ddaw i ben yn ôl a gyhoeddwyd yr wythnos ddiwethaf. Ond rwy’n dal i wylio Question Time a ddarlledir o’i blaen bob wythnos, er mai profiad rhwystredig […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Cario’r cargo

A dyna ddiwedd ar hynny felly!  Ond o leiaf, mae’r £13.8 miliwn yn saff. Mis Rhagfyr oedd hi, yr wythnos ar ôl y Nadolig os cofiaf yn iawn. Ie, mor ddiweddar â hynny y cyhoeddodd Chris Grayling, Ysgrifennydd Trafnidiaeth Llywodraeth San Steffan ei fod wedi gwneud trefniadau arbennig rhag ofn y byddai hi’n dod i’r […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Dieithryn?

‘Byddi ar dy ennill o beidio â’i adael yn yr eglwys fel dieithryn … Rhaid i ti fynd ag ef gyda thi i’th ystafell ac i’th dŷ. Ni ddylet ei gyfarch unwaith yr wythnos neu unwaith y mis, neu pa mor aml bynnag y byddi’n mynd i’r eglwys, ond rhaid iddo fod gyda thi ym […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Dieithryn?

‘Byddi ar dy ennill o beidio â’i adael yn yr eglwys fel dieithryn … Rhaid i ti fynd ag ef gyda thi i’th ystafell ac i’th dŷ. Ni ddylet ei gyfarch unwaith yr wythnos neu unwaith y mis, neu pa mor aml bynnag y byddi’n mynd i’r eglwys, ond rhaid iddo fod gyda thi ym […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Brumadinho

Doeddwn i’n cofio dim am y trychineb a ddioddefodd tref Mariana yn nhalaith Minas Gerais ym Mrasil ar Dachwedd 5ed, 2015.  Lladdwyd 19 o bobl wedi i argae ddymchwel gan dywallt tunelli o wastraff gweithfeydd mwyn haearn dros ardal eang.  Roedd yn drychineb amgylcheddol yn ogystal â dynol.  Mi gafwyd adroddiadau amdano ar y pryd […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Brumadinho

Doeddwn i’n cofio dim am y trychineb a ddioddefodd tref Mariana yn nhalaith Minas Gerais ym Mrasil ar Dachwedd 5ed, 2015.  Lladdwyd 19 o bobl wedi i argae ddymchwel gan dywallt tunelli o wastraff gweithfeydd mwyn haearn dros ardal eang.  Roedd yn drychineb amgylcheddol yn ogystal â dynol.  Mi gafwyd adroddiadau amdano ar y pryd […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Mary a Domingo

Gallasai canlyniad un o gemau Uwch Gynghrair Lloegr bnawn ddoe fod: St Mary’s Young Men’s Association Football Club 2, St Domingo Football Club 1.  Mae’n dipyn haws dweud ‘Southampton 2 Everton 1’. Mae’r gyfrol Thank God for Football yn olrhain hanes dwsin o glybiau sydd wedi chwarae yn Uwch Gynghrair Lloegr a ffurfiwyd yn gysylltiedig […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Gweddi am heddwch

Pwy a ŵyr beth a ddigwydd yn San Steffan yr wythnos hon?  Mae’r Senedd i fod i bleidleisio ddydd Mawrth o blaid neu yn erbyn y cytundeb a sicrhaodd Theresa May gyda’r Undeb Ewropeaidd ar gyfer ymadawiad y Deyrnas Unedig o’r Undeb.  Mae’n debyg y cynhelir y bleidlais, ond fyddai neb yn synnu erbyn hyn pe […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Gweddi am heddwch

Pwy a ŵyr beth a ddigwydd yn San Steffan yr wythnos hon?  Mae’r Senedd i fod i bleidleisio ddydd Mawrth o blaid neu yn erbyn y cytundeb a sicrhaodd Theresa May gyda’r Undeb Ewropeaidd ar gyfer ymadawiad y Deyrnas Unedig o’r Undeb.  Mae’n debyg y cynhelir y bleidlais, ond fyddai neb yn synnu erbyn hyn pe […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Gobaith a gweddi

Mae pawb yn bwriadu’n dda, ond gall ein geiriau ar ddechrau blwyddyn fod yn wag ac ystrydebol. ‘Have a good year’ oedd cyfarchiad un dyn wrth i mi dalu am betrol nos Galan, fel petai gen i’r gallu i sicrhau peth felly. Roedd John Lennon yn nes ati mae’n debyg: ‘A very merry Christmas and […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Ailddyfodiad Iesu

Mae yna rai pobl sy’n gwneud cynlluniau fisoedd lawer ymlaen llaw. Synnwn i ddim nad oes ambell un wrthi ar hyn o bryd yn cynllunio ar gyfer Nadolig 2019.  Ond i’r mwyafrif ohonom, mae meddwl am y Nadolig a ddaw drennydd yn fwy na digon.  Fedrwn ni ddim edrych ymhellach na hynny, gan obeithio y […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Llawenhau

Un o themâu amlwg Tymor yr Adfent yw llawenydd.  Wrth gofio a dathlu dyfodiad Iesu i’r byd mae Cristnogion ar hyd yr oesoedd wedi llawenhau, a chawn ninnau ein hannog i wneud felly hefyd. Yr oedd yna lawenhau wrth gwrs pan aned Iesu.  Wedi’r cyfan a ddywedwyd wrthynt amdano cyn ei eni, byddai Mair a […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Edifeirwch

Nid yw’n syndod o gwbl fod yr Eglwys Gristnogol yn Nhymor yr Adfent wedi rhoi sylw i Ioan Fedyddiwr. Os mai’r tymor sy’n dathlu dyfodiad y Meseia yw hwn, mae’n naturiol fod sylw’n cael ei roi i’r dyn hwn a anfonwyd i gyhoeddi ei ddyfodiad. Ioan oedd yr un a anfonwyd gan Dduw i baratoi’r […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Disgwyl

Mae’n Sul cyntaf mis Rhagfyr, a hwnnw eleni yn Sul cyntaf tymor yr Adfent. (Os nad oes ym mis Rhagfyr ond tri Sul cyn y Nadolig, Sul olaf Tachwedd fydd Sul cyntaf yr Adfent.)  Ystyr y gair Adfent (a ddaw o’r gair Lladin adventus) yw ‘dyfodiad’.  Yn syml iawn, yr hyn a wna’r Eglwys Gristnogol […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Disgwyl

Mae’n Sul cyntaf mis Rhagfyr, a hwnnw eleni yn Sul cyntaf tymor yr Adfent. (Os nad oes ym mis Rhagfyr ond tri Sul cyn y Nadolig, Sul olaf Tachwedd fydd Sul cyntaf yr Adfent.)  Ystyr y gair Adfent (a ddaw o’r gair Lladin adventus) yw ‘dyfodiad’.  Yn syml iawn, yr hyn a wna’r Eglwys Gristnogol […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Disgwyl

Mae’n Sul cyntaf mis Rhagfyr, a hwnnw eleni yn Sul cyntaf tymor yr Adfent. (Os nad oes ym mis Rhagfyr ond tri Sul cyn y Nadolig, Sul olaf Tachwedd fydd Sul cyntaf yr Adfent.)  Ystyr y gair Adfent (a ddaw o’r gair Lladin adventus) yw ‘dyfodiad’.  Yn syml iawn, yr hyn a wna’r Eglwys Gristnogol […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Paradise

Mae’n anodd meddwl fod unrhyw dref arall wedi cael enw mwy anaddas na’r un a roddwyd i hon.  Gwyddom fod y dref yn hŷn na’i henw gan iddi gael ei hadnabod wrth bedwar enw blaenorol; ond hyd y gwelaf, nid oes modd dweud i sicrwydd pryd na pham y rhoddwyd yr enw hwn iddi.  Awgrymodd […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Paradise

Mae’n anodd meddwl fod unrhyw dref arall wedi cael enw mwy anaddas na’r un a roddwyd i hon.  Gwyddom fod y dref yn hŷn na’i henw gan iddi gael ei hadnabod wrth bedwar enw blaenorol; ond hyd y gwelaf, nid oes modd dweud i sicrwydd pryd na pham y rhoddwyd yr enw hwn iddi.  Awgrymodd […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Rhyddhau Aasia Bibi

Os cofiaf yn iawn, aeth saith mlynedd heibio ers i mi gyfeirio mewn erthygl at Aasia Bibi.  Yn Y Pedair Tudalen yn y papurau enwadol yr oedd yr erthygl honno ym mis Mawrth 2011, nid yn Gronyn.  Nid pawb ohonoch felly a’i gwelodd; ac mae’n bosibl nad yw rhai ohonoch a’i gwelodd yn cofio beth […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Dim cytadleuaeth o gwbl

Ddoe, yr oedd yr Ŵyl Cerdd Dant ym Mlaenau Ffestiniog.  Unwaith eto,  cystal oedd y safon fel nad oedd fawr neb yn eiddigeddus o’r beirniaid oedd yn gorfod dewis enillwyr.  Mor aml y dywedir mai chwaeth y beirniad sy’n gyfrifol am ddyfarnu’r gwobrau mewn gŵyl ac eisteddfod.  Cawn ein hatgoffa o hyn pan fo ‘beirniaid […] Parhau i ddarllen

: Dim cytadleuaeth o gwbl

Ddoe, yr oedd yr Ŵyl Cerdd Dant ym Mlaenau Ffestiniog.  Unwaith eto,  cystal oedd y safon fel nad oedd fawr neb yn eiddigeddus o’r beirniaid oedd yn gorfod dewis enillwyr.  Mor aml y dywedir mai chwaeth y beirniad sy’n gyfrifol am ddyfarnu’r gwobrau mewn gŵyl ac eisteddfod.  Cawn ein hatgoffa o hyn pan fo ‘beirniaid […] Parhau i ddarllen

: Dim cytadleuaeth o gwbl

Ddoe, yr oedd yr Ŵyl Cerdd Dant ym Mlaenau Ffestiniog.  Unwaith eto,  cystal oedd y safon fel nad oedd fawr neb yn eiddigeddus o’r beirniaid oedd yn gorfod dewis enillwyr.  Mor aml y dywedir mai chwaeth y beirniad sy’n gyfrifol am ddyfarnu’r gwobrau mewn gŵyl ac eisteddfod.  Cawn ein hatgoffa o hyn pan fo ‘beirniaid […] Parhau i ddarllen

: Golau newydd

Weithiau, rwy’n diolch ’mod i’n ddwl. Pe na fyddwn mor ddwl, fyddwn i ddim er enghraifft wedi medru sgwennu’r erthygl hon heddiw.  Mae ffordd yr A470 yn ddiflas ar y gorau ond yn waeth fyth os oes unrhyw beth yn bod ar y car.  Ar y lôn honno y sylweddolais i’r noson o’r blaen nad […] Parhau i ddarllen

: Golau newydd

Weithiau, rwy’n diolch ’mod i’n ddwl. Pe na fyddwn mor ddwl, fyddwn i ddim er enghraifft wedi medru sgwennu’r erthygl hon heddiw.  Mae ffordd yr A470 yn ddiflas ar y gorau ond yn waeth fyth os oes unrhyw beth yn bod ar y car.  Ar y lôn honno y sylweddolais i’r noson o’r blaen nad […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Golau newydd

Weithiau, rwy’n diolch ’mod i’n ddwl. Pe na fyddwn mor ddwl, fyddwn i ddim er enghraifft wedi medru sgwennu’r erthygl hon heddiw.  Mae ffordd yr A470 yn ddiflas ar y gorau ond yn waeth fyth os oes unrhyw beth yn bod ar y car.  Ar y lôn honno y sylweddolais i’r noson o’r blaen nad […] Parhau i ddarllen

: Golau newydd

Weithiau, rwy’n diolch ’mod i’n ddwl. Pe na fyddwn mor ddwl, fyddwn i ddim er enghraifft wedi medru sgwennu’r erthygl hon heddiw.  Mae ffordd yr A470 yn ddiflas ar y gorau ond yn waeth fyth os oes unrhyw beth yn bod ar y car.  Ar y lôn honno y sylweddolais i’r noson o’r blaen nad […] Parhau i ddarllen

: Amser

Feddylioch chi erioed gymaint y gellir ei wneud ag amser?  Ymysg pethau  eraill, gellir ei achub, ei basio, ei brynu, ei dreulio, ei ddifyrru, ei gael, ei golli, ei guro, ei gymryd, ei hela, ei ladd, ei lunio, ei oedi, ei osod a’i wastraffu.  Mae Geiriadur y Brifysgol yn rhestru’r rhan fwyaf o’r geiriau hyn […] Parhau i ddarllen

: Amser

Feddylioch chi erioed gymaint y gellir ei wneud ag amser?  Ymysg pethau  eraill, gellir ei achub, ei basio, ei brynu, ei dreulio, ei ddifyrru, ei gael, ei golli, ei guro, ei gymryd, ei hela, ei ladd, ei lunio, ei oedi, ei osod a’i wastraffu.  Mae Geiriadur y Brifysgol yn rhestru’r rhan fwyaf o’r geiriau hyn […] Parhau i ddarllen

: Amser

Feddylioch chi erioed gymaint y gellir ei wneud ag amser?  Ymysg pethau  eraill, gellir ei achub, ei basio, ei brynu, ei dreulio, ei ddifyrru, ei gael, ei golli, ei guro, ei gymryd, ei hela, ei ladd, ei lunio, ei oedi, ei osod a’i wastraffu.  Mae Geiriadur y Brifysgol yn rhestru’r rhan fwyaf o’r geiriau hyn […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Amser

Feddylioch chi erioed gymaint y gellir ei wneud ag amser?  Ymysg pethau  eraill, gellir ei achub, ei basio, ei brynu, ei dreulio, ei ddifyrru, ei gael, ei golli, ei guro, ei gymryd, ei hela, ei ladd, ei lunio, ei oedi, ei osod a’i wastraffu.  Mae Geiriadur y Brifysgol yn rhestru’r rhan fwyaf o’r geiriau hyn […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Yli heinus, Uli Hoeness

Gwerthodd clwb pêl droed Bayern Munich Juan Bernat i glwb Paris Saint-Germain am £13miliwn yn ystod yr haf. Ddydd Gwener, eglurodd Llywydd y clwb o’r Almaen, Uli Hoeness, iddyn nhw wneud hynny wedi i’r chwaraewr gael gêm ‘drybeilig o wael’ yn erbyn Sevilla yng Nghynghrair Pencampwyr Ewrop y tymor diwethaf.  ‘Yn y gêm honno’, meddai […] Parhau i ddarllen

: Yli heinus, Uli Hoeness

Gwerthodd clwb pêl droed Bayern Munich Juan Bernat i glwb Paris Saint-Germain am £13miliwn yn ystod yr haf. Ddydd Gwener, eglurodd Llywydd y clwb o’r Almaen, Uli Hoeness, iddyn nhw wneud hynny wedi i’r chwaraewr gael gêm ‘drybeilig o wael’ yn erbyn Sevilla yng Nghynghrair Pencampwyr Ewrop y tymor diwethaf.  ‘Yn y gêm honno’, meddai […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Wrth eu henwau

Gareth, Hannah, Idris, Jane, Kevin a Lily.  Mae rhestru’r enwau fel hyn yn f’atgoffa o ddyddiau ysgol pan fyddai’r athro neu’r athrawes yn cadw cofrestr ar ddechrau dydd.  ‘Yma, Miss’; ‘Yma, Syr’; neu ddistawrwydd os byddai’r plentyn yn absennol neu’n hwyr.  Heb gyrraedd eto mae Gareth a Hannah a’r lleill; a ddôn nhw ddim nes […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Y Parchg Gwynn Williams

Wythnos i heddiw, bu farw’r Parchedig Gwynn Williams, Caerdydd.  Bu Gwynn yn dioddef o’r cancr ers bron i dair blynedd. Y diwrnod y clywais am ei farwolaeth, digwyddais ddarllen erthygl yn rhifyn diweddaraf Y Faner Newydd sy’n sôn am ei frwydr yn     erbyn yr afiechyd creulon. Mae’n bosibl fod Gwynn Williams yn ddieithr i lawer […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Criced ddoe a heddiw

Os darllenoch chi bapur newydd neu os gwelsoch chi fwletin newyddion yn ystod yr wythnos mi glywsoch ddigon am griced. Yn ei gêm brawf olaf a’i fatiad olaf dros ei wlad yn yr olaf o gemau’r gyfres yn erbyn tîm India, sgoriodd cyn-gapten tîm criced Lloegr, Alastair Cook, 147 o rediadau.  Erbyn diwedd y gêm, […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Car bach glas

Un o’r ystrydebau y mae pobl yn eu hail adrodd wrth iddyn nhw heneiddio yw bod athrawon a phlismyn yn mynd yn iau bob dydd.  Boed hynny’n wir ai peidio, mae ceir yn sicr yn mynd yn fwy.  Fe’m hatgoffwyd o hynny y dydd o’r blaen wrth i mi weld Ford Escort (Marc 2) bach […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Newid dim? Newid popeth?

Mi glywais bobl yn cydnabod iddynt, wrth sefyll arholiad, drafod nofel er nad oeddent wedi ei darllen. Mi wn hefyd am rai sydd wedi adolygu llyfr,  a hwythau heb hanner ei ddarllen.  Ac er na fyddwn yn argymell i neb ddilyn eu hesiampl, mentraf sôn heddiw am lyfr nad wyf ond newydd ddechrau ei ddarllen.  […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Gwerth £10biliwn

Brynhawn Sul diwethaf roeddem yn dechrau dod dros yr anhwylustod a achoswyd gan eira’r wythnos flaenorol.  Ychydig a feddyliem y byddai’r eira’n dychwelyd am ychydig oriau fore Iau.  Bynhawn Sul diwethaf hefyd roedd Sergei Skripal a’i ferch Yulia yn mwynhau cinio a thro o amgylch un o ganolfannau siopa Caersallog.  Ond yn fuan wedyn canfuwyd […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Cymanfa Brefi

I’r mwyafrif ohonom mae’r gair cymanfa’n awgrymu cymanfa ganu.  Ond roedd y gymanfa a gynhaliwyd yn Brefi yn ail hanner y chweched ganrif yn debycach i gymanfa bregethu mae’n debyg.  Mae’n bosib iawn fod yn y gymanfa (neu’r synod neu’r cyngor neu’r senedd honno) gryn drafod ar bynciau o bwys i Gristnogion yr oes, yn cynnwys […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Billy Graham

Nid wyf yn bwriadu unrhyw amarch i’r dyn trwy ddweud nad wyf yn cofio’r  un gair a ddywedodd.  Wedi’r cyfan, mae bron i 34 o flynyddoedd ers i mi ei weld yn Anfield, cae pêl droed Lerpwl, ym mis Gorffennaf 1984; yr unig dro i mi ei weld. Mae’n debyg fod yna gannoedd o bobl […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Trafferthion Oxfam

Mae Mark Goldring, Prif Weithredwr Oxfam wedi cyhoeddi llythyr agored yn ymddiheuro am ymddygiad rhai o weithwyr yr elusen yn Haiti yn 2011 ac yn Chad o 2006 ymlaen.   Gwnaeth hyn ar ôl iddi ddod yn amlwg fod rhai o gyn-weithwyr Oxfam yn euog o gamymddwyn rhywiol ac o gam-drin pobl yr oeddent yn y […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Yr Ynyd

‘Dydd Mawrth Ynyd, crempog bob munud.’ Wn i ddim pwy bia’r cwpled, ond rwy’n ddiolchgar am yr awgrym ac yn gobeithio cael crempog neu fwy ddydd Mawrth. Daeth y diwrnod hwn yn fuan eleni am fod y Pasg yn gymharol fuan. Hen air dieithr ydi ‘ynyd’ erbyn hyn.  Ar wahân i’r ymadrodd ‘dydd Mawrth Ynyd’, […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Coed a blodau

Sycamorwydden oedd hi.  A chlamp o goeden oedd hi, oddeutu 70 troedfedd o uchder os deallais yn iawn.  Ond fis Mehefin diwethaf bu raid ei chwympo am ei bod wedi hollti.  Roedd yr ardd ffrynt acw’n edrych yn od iawn hebddi.  Fe’i torrwyd i’r llawr, a hyd yn oed yn is na hynny wedi i […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Pob math o bethau

Torri gwallt, arth wen, ‘makeover’ a Dr Who.  Beth sy’n gyffredin i’r pedwar peth hyn?  Fawr o ddim (oni bai fod Dr Who yn torri ei gwallt cyn mynd i roi ‘makeover’ i arth wen, neu bod arth wen yn cael ‘makeover’ cyn torri gwallt Dr Who!) Na, does dim byd amlwg i’w cysylltu â’i […] Parhau i ddarllen

Gofalaeth Fro'r Llechen Las: Cadwyni

Boed lew neu gi; boed yr ail ganrif ar bymtheg neu’r unfed ar hugain; yr un yw’r stori os na welwn ni’r cadwyni.  Mewn un olygfa yn Taith Y Pererin, a gyhoeddwyd yn 1678, mae ‘Cristion’  yn nesáu at ‘balas Prydferth’ ond yn dychryn wrth weld dau lew o’i flaen.  Cyn y gallai fynd heibio […] Parhau i ddarllen